Σάββατο 7 Ιουνίου 2014

ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΚΥΡΙΑ ΠΟΥ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΕΤΑΙ


του Παναγιώτη Λευθέρη

Κυρία  μου, ποία νομίζετε ότι είστε εσείς, που ήρθατε στην μικρή μας κοινωνία να μας ταράξετε και να μας “ανακατώσετε”; Εσείς και δύο τρεις άλλοι “ξενομπασάροι” έρχεστε και σπέρνετε  την διχόνοια στο μικρό μας νησί, κατηγορώντας τους υπεύθυνους, ότι δεν κάνουν σωστά τη δουλειά τους σε ζητήματα που σχετίζονται με την εκπαίδευση των παιδιών μας. Αν  νομίζετε ότι θα σας ακούσουμε καλύτερα να πάρετε την βαλιτσούλα σας και να πάτε από εκεί που ήρθατε, εκεί που τα πράγματα γίνονται όπως τα θέλετε. Εμείς εδώ έχουμε άλλους τρόπους,που τους συνηθίσαμε και δεν έχουμε καμία όρεξη να τους αλλάξουμε. Άλλωστε κανένας άλλος δεν διαμαρτύρεται, άρα εσείς είσαστε στριμμένη και καλά κάνουν αυτοί που τους κατηγορείτε, και αντί να ασχοληθούν με τα ζητήματα που τους προσάπτετε, ασχολούνται με εσάς και πως θα σας διαβάλουν στην τοπική κοινωνία… Είδατε γιατί οι άλλοι που δεν μιλούν είναι έξυπνοι και εσείς χαζή; Και τι προβλήματα βλέπετε δηλαδή; Για ποιά θέματα ασφάλειας μας μιλάτε; Δεν υπάρχουν τέτοια ζητήματα στα Κύθηρα αγαπητή μου! Τόσα χρόνια πάνε τα παιδιά μας στο σχολείο με λεωφορεία και ταξί
 χωρίς ζώνες ασφαλείας (πλην εξαιρέσεων) και ποτέ δεν συνέβη το παραμικρό! Για να μην σας πω ότι υπάρχει και θεωρία που λέει ότι οι ζώνες είναι  επικίνδυνες!  Είστε απαράδεκτη κυρία μου να απαιτείτε να ασχολούνται οι υπεύθυνοι με “μικροπροβλήματα” διαβίωσης στα σχολεία ενώ έχουν τόσες άλλες σπουδαιότερες δουλειές να κάνουν!  Και τι έγινε δηλαδή να διδάσκονται, για καμιά εικοσαετία, σε κοντέινερ με ασυντήρητα ερκοντίσιον, τα παιδιά μας; Ίσα ίσα που δεν κινδυνεύουν από τους σεισμούς! Προτεραιότητα έχουν τα μεγάλα συγκοινωνιακά έργα που θα φέρουν χρήματα στο νησί μας. Χρήματα! Καταλαβαίνετε για τι σας μιλάω; Και εσείς μου λέτε για σπασμένα ντέξιον, για στάσιμα βοθρόνερα στις αυλές των σχολείων, και άλλες αηδίες! Το να ξοδεύουμε κρατικά λεφτά για τα σχολεία, την σήμερον ημέρα, είναι σπατάλη! Αν έχουν οι γονείς ας δώσουν. Και τα λίγα χρήματα που δίνονται για τα σχολεία, καλά κάνουν και προωθούνται σε άλλους τομείς… Εμείς εδώ κυρία μου ότι μπορούμε κάνουμε, και όταν κάποιος δηλώσει ότι είναι κάτι, σημαίνει ότι αυτό είναι. Αν δηλώσεις ζωγράφος, τότε για όλους είσαι ζωγράφος. Που να καθόμαστε να ασχοληθούμε με την ζωγραφική σου για να δούμε αν λες αλήθεια… Αν δηλώσεις διευθυντής σημαίνει ότι ξέρεις να διευθύνεις… Τώρα, αν δεν έχεις ιδέα, ή βαριέσαι την διεύθυνση, μπορείς να πας για πιό ψηλά, κανείς δεν θα κρίνει αν έχεις τις ικανότητες! Αν καθόμαστε να κρίνουμε, ο ένας τον άλλο, για τις ικανότητές μας, κάποιοι θα μείνουν χωρίς δουλειά, ή έστω θα αλλάξουν δουλειά, και αυτό δεν μας αρέσει… Ενώ  την χρυσή μετριότητα, ενίοτε ανικανότητα, μπορούμε και την κουμαντάρουμε και είμαστε όλοι ευχαριστημένοι. Όλοι; Όχι! Ένα τσούρμο ανυπόταχτων γονιών αντιστέκεται ακόμη και θα αντιστέκεται για πάντα σε αυτή την λογική, αν δεν τους βάλουμε ευθύς στην θέση τους, αν δεν τους διαβάλουμε με κάθε δυνατό τρόπο, αν δεν τους παρουσιάσουμε σαν προβληματικούς, παράξενους, εκκεντρικούς, κακούς, δύσπιστους, αλλότριους και με χαυλιόδοντες στο στόμα! Σιγά κυρία μου μην τα καταφέρετε να φέρετε τον “πολιτισμό” σας εδώ χάμω!   


Παρασκευή 16 Μαΐου 2014

“Ιδιώτευε μες στο Ανερυθρίαστο” (Οδ. Ελύτης)

Συμπεράσματα από τον προεκλογικό αγώνα στα Κύθηρα:
  • Ο τοπικισμός φαίνεται να υποχώρησε σε αυτές τις εκλογές! Οι Κυθήριοι ίσως να ψηφίσουν Αντικυθήριο και οι εξωδημότες ίσως να ψηφίσουν Χωραΐτη, για Δήμαρχο!
  • Μόνο ένα κόμμα της βουλής έχει βρει “οχυρό” στους υπάρχοντες τοπικούς συνδυασμούς, και αυτό είναι το κυβερνών. Παρ’ όλα αυτά, οι τρεις από τους τέσσερις συνδυασμούς, αποτελούνται κατά σημαντικό μέρος, από παλαιούς υποστηρικτές ή και στελέχη κομμάτων που είχαν την εξουσία μέχρι σήμερα.
  • Υπάρχει, παρ’ όλα αυτά, πλουραλισμός στο τοπίο και, μέσα από τους συνδυασμούς, εκπροσωπούνται, ομάδες με διακριτές διαφορές στις απόψεις για το πως πρέπει να πορευθεί ο τόπος. Κυριαρχούν οι απόψεις που λένε ότι δεν πρέπει να αλλάξουν και πολλά, εκτός ίσως ο δήμαρχος…
  • Το ραδιόφωνο μέσω του Άντελιν fm και του Τσιρίγο fm και το δίκτυο, μέσω του μπλογ του κ. Λαμπρινίδη και της δικτυακής τηλεόρασης του Φώτο Τσιρίγο (Βαλέριος) αναδεικνύονται πρωταγωνιστές στον προεκλογικό αγώνα. Οι άνθρωποι που δουλεύουν σε αυτά είναι εθελοντές, δέχονται πιέσεις, αλλά τελικά στέκονται στο ύψος των περιστάσεων.
  • Τα χαρακτηριστικά της μικρής κοινωνίας (διαβάστε το Αστερίξ και το δώρο του Καίσαρα) ξεδιπλώνονται και σε αυτές τις εκλογές. Καβγάδες, πόλωση, συναισθηματισμός και εκνευρισμός και κύρια παράμετρος ψήφου οι συγγενικές και φιλικές σχέσεις, με την αξιοσύνη να μπαίνει σε δεύτερη μοίρα.
  • Θέλω να πιστεύω ότι “το αυγό του φιδιού” δεν κρύβεται έντεχνα μέσα σε κάποιες από τις υπάρχουσες τοπικές παρατάξεις. Δεν είμαι σίγουρος όμως για αυτό…
  • Αυτό που με γεμίζει ντροπή, αλλά δεν βλέπω να γίνεται αρκετά ορατό στους συμπατριώτες μου, είναι η “ανερυθρίαστη”, ανοιχτή συμμετοχή, κάποιων ιδιωτικών συμφερόντων στον προεκλογικό αγώνα! Όταν η δουλειά σου κύριε, άμεσα ή έμμεσα, μεθαύριο θα πληρωθεί από τον δημοτικό προϋπολογισμό, δεν μπορείς να έχεις λόγο στις δημοτικές αποφάσεις. Αυτό λέει ο νόμος, αυτό λέει η δεοντολογία και η ηθική! Το ατομικό όφελος δεν μπορεί να σκεπάζει ή έστω να επηρεάζει τόσο ανοιχτά το συλλογικό! Αν δεν κρατιέσαι, τουλάχιστον κάνε το στα κρυφά (βλέπε Ιταλία), μην διαβρώνεις και τους θεσμούς!

Στις εκλογές που έρχονται θα ψηφίσω Μανώλη Χάρο και Ενωτική Πρωτοβουλία, γιατί θεωρώ ότι πρέπει πάση θυσία να έχουν φωνή στο δημοτικό συμβούλιο, ώστε οι προοδευτικές τους απόψεις, να μπολιάσουν την νοοτροπία μας, έτσι ώστε να προλάβουμε τα χειρότερα που περιμένουν έναν τόπο, που δεν θέλει να αλλάξει, ενώ βρίσκεται μέσα σε ένα κόσμο που αλλάζει τόσο γρήγορα. Λύσεις του τύπου “άλλαξε ο Μανωλιός και έβαλε τα ρούχα του αλλιώς” δεν με ικανοποιούν.






Παναγιώτης Λευθέρης










Σάββατο 10 Μαΐου 2014

Αλμπίνος για δήμαρχος!


του Παναγιώτη Λευθέρη

Αυτός εδώ ο υποψήφιος δεν μας ταιριάζει.
Δεν φοράει κουστούμι.
Δεν μας επισκέπτεται στο σπίτι να μας παρακαλέσει να τον ψηφίσουμε.
Δεν κουβαλάει εικόνες στις λιτανείες.
Δεν έχει καν εργολάβο στον συνδυασμό του.
Ούτε τι δουλειά κάνει δεν καταλαβαίνουμε…
Είναι η τέχνη δουλειά;
Ζει κανείς ως καλλιτέχνης σε αυτή την χώρα;
Για να γράφουν βέβαια, άρθρα επαινετικά, οι  ξένες και Αθηναϊκές εφημερίδες, για αυτόν, και το Τσιρίγο τώρα δα, κάτι πρέπει να αξίζει, αλλά εγώ, δεν καταλαβαίνω από αυτού του είδους την τέχνη…
Να τον βάλουμε καλύτερα για πρέσβη, να μιλά για εμάς, μιας και οι δικοί μας, ομολογουμένως, δεν έχουν ξεπορτίσει ποτές από τα Κύθηρα και δεν ξέρουν πως να ζητούν πράγματα από τους έξω. 
Από την άλλη, μου κάνει εντύπωση που ένας τέτοιος άνθρωπος θέλει να γίνει δήμαρχος.
Τι συμφέρον να έχει άραγε από αυτό;
Μήπως θέλει  λεφτά, δόξα και εξουσία;
Μα τα έργα που υπόσχεται, δεν θα τον βοηθήσουν σε τίποτα από τα παραπάνω.
Πως θα στρώσει δρόμους, για παράδειγμα, χωρίς δικούς του ανθρώπους του χώρου, στο συνδιασμό; Θα δίνει τα έργα, “άρτσι μπούρτσι” στον αέρα, αξιοκρατικά;
Θα πάει λέει, να “κτυπήσει πόρτες”, και θα κάνει τα Κύθηρα από τους πρώτους τουριστικούς προορισμούς.
Σιγά μην και το Τσιριγάκι μπορεί να γίνει πρώτος προορισμός!
Αυτά τα περι “εναλλακτικού τουρισμού”, τα ακούω βερεσέ.
Για ξενοδοχεία “επτά αστέρων” δεν λέω…  Αν χύσουμε τόνους τσιμέντο στις παραλίες, κάτι μπορεί να γίνει…
Μετά έχει και το “κουσούρι” να βρίζει τους πολιτικούς. Πώς θα βγαίνει στις παρελάσεις, χωρίς κουστούμι και χωρίς κομματάρχη στο πλάι του για ατραξιόν;
Έχει και κάτι “ψωριάρηδες” στον συνδυασμό του, τελείως ανίκανους, μερικοί ούτε καν Τσιριγώτες! Αντί να κοιτάζουν τις δουλειές τους, όπως κάθε καλός νοικοκύρης, αυτοί ασχολούνται με το να στήνουν αθλητικές διοργανώσεις, καλλιτεχνικά δρώμενα, εναλλακτικές επιχειρήσεις, πολιτιστικά σωματεία, βιολογικές καλλιέργειες, κινηματογραφικές λέσχες, βιβλιοθήκες, μουσεία κ.τ.λ. Αν θέλαμε τέτοιον πολιτισμό θα μας τον έφτιαχνε ο Δήμος τόσα χρόνια, αυτοί ίντα πολεμάνε και τρέχουνε με δαύτα; Για να κάνουν τα παιδιά μας να ξεπορτίζουν;΄Άντε να βγάλουμε  δήμαρχο, με ένα συμβούλιο, συγγενείς και φίλους, που θα τους ξαναδούμε, να ασχολούνται με τα κοινά, στις επόμενες εκλογές, να μην μας ενοχλούνε κιόλας! Και αν χάσουμε τον Δήμο, και πάει απέναντι, γιατί εμείς δεν θα είμαστε άξιοι να τον λειτουργήσουμε σωστά, ακόμη καλύτερα, ένας πονοκέφαλος λιγότερος!


Αλμπίνος (λευκοπαθής) : άτομο ή ζώο που πάσχει από έλλειψη χρωστικής στο δέρμα, στα μάτια και στο τρίχωμα. Λέγεται, ότι στα ζώα, αλλά και στους πρωτόγονους, υπάρχει καχυποψία απέναντι στα άτομα του είδους τους, που παρεκλίνουν από το κανονικό. Τα θεωρούν ως επαναστάτες κατά της φυλής. Πρέπει να τα σκοτώσουν ή να τα εξοστρακίσουν από την ομάδα.

  
        


Πέμπτη 24 Απριλίου 2014

Θέλετε ικανό δήμαρχο?

Γιατί οι ικανοί άνθρωποι δεν θέλουν να μπλέκονται με την πολιτική;
Γιατί ξέρουν ότι δεν θα τους δώσει κανείς σημασία.

Γιατί οι άνθρωποι του πνεύματος δεν έχουν πια φωνή;
Γιατί ελάχιστοι (ανα)γνωρίζουν την ύπαρξή τους.

Γιατί πιστεύει ο κόσμος ότι οι καλλιτέχνες είναι «λαπάδες»;
Γιατί «λαπάς» είναι η τέχνη που καταναλώνουμε.

Γιατί δεν συναντάμε πια στην πολιτική αξιόλογους ανθρώπους;
Γιατί την αξιολόγηση την κάνουν οι ανάξιοι.

Γιατί δεν μπορούμε να αναγνωρίσουμε την ικανότητα στους άλλους;
Γιατί προτιμούμε να θαυμάζουμε την δική μας ανικανότητα.

Γιατί μας ξενίζει το νέο και το πρωτοποριακό;
Γιατί δεν μπορούμε να δούμε πουθενά εκεί τον εαυτό μας.

Γιατί δεν έχουμε «αίσθημα ευθύνης» για το μέλλον;
Γιατί νομίζουμε ότι τον «λογαριασμό» τον πληρώνουνε οι άλλοι.

Κυριακή 23 Ιανουαρίου 2011

Εκλογές στο νηπιαγωγείο!

Του Παναγιώτη Λευθέρη
Πάνε τώρα αρκετά χρόνια, όπου οι μαθητές του νηπιαγωγείου, μυήθηκαν στις δημοκρατικές αρχές, μαθαίνοντας ότι το δικαίωμα ψήφου, απαιτεί υπευθυνότητα και σωστή κρίση. Οι νηπιαγωγοί τους μαθαίνουν, ότι τόσο οι υποψήφιοι, όσο και οι ψηφοφόροι, το μόνο που πρέπει να έχουν κατά νου, είναι το συμφέρον του σχολείου συνολικά και όχι τα μικροσυμφέροντα των τμημάτων ή κάποιων μαθητών. Βέβαια υπάρχει ακόμη η ανωριμότητα της ηλικίας. Έτσι, στις τελευταίες εκλογές, πολλά ακούστηκαν, για μη δεοντολογικό τρόπο διεξαγωγής του εκλογικού αγώνα. Νικητής, με πάνω από τους μισούς ψήφους, αναδείχτηκε για ακόμη μια φορά, η Ντόρη, όπου μαζί με την Λίλη, το “δεξί της χέρι”, είχαν την ευθύνη των ζητημάτων της τάξης τους, την χρονιά που μας πέρασε. Φαίνεται ότι οι μαθητές εκτίμησαν, τόσο την όμορφη παρουσία της Ντόρης, με τις καθημερινές εναλλαγές στο ντύσιμο (ρουχαλάκια επιλογή της μαμάς), όσο και την κοινωνικότητα και καταδεκτικότητα της Λίλης, όπου ήταν, όλο αυτό το διάστημα, κοντά στους συμμαθητές της, βοηθώντας τους,να κάνουν τα μαθήματά τους ή να ξεγελάσουν την δασκάλα. Η μεγαλύτερη αντίπαλη ομάδα, ήταν αυτή της Λίτσας, η οποία συγκέντρωσε γύρω της, σχεδόν όλα τα παιδιά, που ήταν δυσαρεστημένα από την Ντόρη και την Λίλη. Τόσο η Ντόρη όσο και η Λίτσα είναι έμπειρες στις εκλογικές αναμετρήσεις, αφού παραμένουν χρόνια τώρα στο νηπιαγωγείο. Σ' αυτές τις εκλογές, και για πρώτη φορά στην ιστορία του θεσμού, κατέβασαν υποψηφιότητα και τα προνήπια, όπου με αρχηγό την Βιβή απέσπασαν ένα μικρό αλλά κρίσιμο ποσοστό ψήφων. Λίγο πριν τις εκλογές, η Λίτσα εξαπέλυσε δριμύτατες κατηγορίες εναντίον της Ντόρης. Πιό σοβαρή από αυτές ήταν, ότι δεν μοιράζει τα δώρα του συλλόγου γονέων κηδεμόνων σε όλα τα παιδιά της τάξης, αλλά τα κρατά για τον εαυτό της και τις φίλες της. Επίσης, την κατηγόρησε, ότι επίτηδες οργανώνει συνεχώς σχολικά πάρτι, για να αγοράζουν, όπως λέει, το σχολείο και οι μαθητές, τις πάστες και τα ξεροτήγανα, από το μαγαζί του μπαμπά της Λίλης, ο οποίος, παρεμπιπτόντως, έχει μεγάλο ζαχαροπλαστείο, μέσα στο προαύλιο του νηπιαγωγείου. Την κατηγόρησε μάλιστα και ότι μοίραζε πριν τις εκλογές, δωρεάν μολύβια και τσάντες στους συμμαθητές, για να κερδίσει προφανώς την ψήφο τους, τα οποία, τους προμήθευσε η μαμά της Λίλης, η οποία, παρεμπιπτόντως, έχει μεγάλο χαρτοπωλείο με σχολικά είδη μέσα στο προαύλιο του νηπιαγωγείου. Ήταν τόσο χολωμένες η Λίτσα και οι φίλες της, που δεν κέρδισαν τις εκλογές, που δεν δίστασαν να κατηγορήσουν για αυτό, την Βιβή και τα άλλα προνήπια, λέγοντάς τους, ότι κακώς πάνε και παίζουν με τους μεγάλους, και ότι αν δεν ήταν αυτοί, η Λίτσα θα είχε κερδίσει. Να σας θυμίσουμε βεβαίως, για να δικαιολογήσουμε την Λίτσα, ότι η πρόσθεση, σαν μαθηματική πράξη, δεν διδάσκεται στο νηπιαγωγείο. Μετά τις εκλογές, επανήλθε η ηρεμία στο σχολείο, και όλα τα παιδιά ξαναγύρισαν στα μαθήματά τους. Η δασκάλα έκανε την παρατήρηση, ότι το επίπεδο της αναμέτρησης, ήταν απαράδεκτα χαμηλό, και κάποια από τα παιδιά της απάντησαν, ότι όταν θα μεγαλώσουν, θα αλλάξουν… Η Ντόρη πήγε με την μαμά της στον ζωολογικό κήπο, ενώ η Λίτσα ξανάρχισε να παίζει μόνη της σχοινάκι, το αγαπημένο της παιχνίδι. Η Βιβή ξεκίνησε μια εκστρατεία, ώστε η τάξη της, να τελειώσει το νηπιαγωγείο σε μόνο ένα χρόνο και η Λίλη πήγε να παίξει στο μαγαζί της μεγάλης της αδελφής, η οποία, παρεμπιπτόντως, διατηρεί μεγάλο κατάστημα με παιχνίδια, μέσα στο προαύλιο του νηπιαγωγείου.
catelouso@kytheriosmusic.com
Υ.Γ. Το παραπάνω κείμενο αποτελεί προϊόν μυθοπλασίας. Οποιαδήποτε ομοιότητα των χαρακτήρων με πραγματικά πρόσωπα, είναι συμπτωματική.

Τρίτη 14 Δεκεμβρίου 2010

Τι ζητάω από εσάς κύριοι υποψήφιοι.

Του Παναγιώτη Λευθέρη

Οι Δημοτικές εκλογές σε ένα μικρό τόπο όπως τα Κύθηρα έχουν το χαρακτηριστικό ότι οι περισσότεροι από τους υποψηφίους που ζητούν την ψήφο μας, δεν είναι οι απόμακροι επαγγελματίες της πολιτικής, αλλά φίλοι και γνωστοί, που πιστεύουν ότι με αυτό τον τρόπο, μπορούν να προσφέρουν στην τοπική κοινωνία. Άλλοι γιατί έχουν εγνωσμένες ικανότητες για κάτι τέτοιο, άλλοι γιατί θέλουν να δοκιμάσουν, άλλοι από ματαιοδοξία, άλλοι από άγνοια, άλλοι για να εξυπηρετήσουν τα μικροσυμφέροντά τους, άλλοι από δυσφορία για την υπάρχουσα κατάσταση και άλλοι για να βοηθήσουν τον τάδε συνδυασμό να συμπληρώσει το ψηφοδέλτιό του. Όλοι όμως, παρουσιάζονται σήμερα μπροστά μου, και μου ζητούν την ψήφο μου. Αν κινηθώ με το γνωστό τρόπο, να ψηφίσω τους φίλους και συγγενείς, εκτός από το ότι θα βρεθώ σε δύσκολη θέση, γιατί θα πρέπει να αφήσω πολλούς έξω, το αποτέλεσμα θα είναι, ένα ανίκανο δημοτικό συμβούλιο, αφού θα έχει καταργηθεί κάθε έννοια αξιοκρατίας. Έτσι λοιπόν, καλούμαι σαν ψηφοφόρος, να ξεκαθαρίσω τι πραγματικά θέλω από τους εκλεγμένους αντιπροσώπους μου και να αξιολογήσω ποιοι από τους υποψηφίους είναι πιο πιθανό να ικανοποιήσουν αυτές τις “προδιαγραφές”.

Τι ζητάω λοιπόν από εσάς κύριοι υποψήφιοι αν βγείτε στο δημοτικό συμβούλιο; Θέλω λοιπόν:

- Να είστε ενεργοί και εργατικοί καθ' όλη την διάρκεια της θητείας σας και να μην “την κάνετε” την επόμενη των εκλογών, εμφανιζόμενοι μόνο (και αν) στις μηνιαίες συνεδριάσεις σαν σιωπηλοί κομπάρσοι. Και όταν λέω να είστε ενεργοί δεν εννοώ να φροντίζετε τα μικροσυμφέροντα των ψηφοφόρων σας (τον δρόμο στο χωράφι μου κ.τ.λ.). Αλλά να είστε σε συνεχή και αγωνιστική επαφή με την Κυθηραϊκή πραγματικότητα ώστε να φροντίζετε για πράγματα που προσφέρουν στο σύνολο της κοινωνίας. Για παράδειγμα, θα ήθελα να έχουν όλοι οι δημοτικοί σύμβουλοι ένα μπλοκάκι στη τσέπη και να σημειώνουν καθημερινά, από την λακκούβα που είδαν στον δρόμο και την χαλασμένη πινακίδα, μέχρι τις πιο μεγαλόπνοες ιδέες που τους έρχονται στο μυαλό, γύρω από το πώς διορθώνονται τα κακώς κείμενα ή για το πώς δημιουργούνται θαύματα από το τίποτα . Και να ανοίγουν αυτό το μπλοκάκι κατά την διάρκεια του δημοτικού συμβουλίου, προσπαθώντας να εμπνεύσουν, να εμπνευστούν και να δημιουργήσουν.

- Να μην είστε “κότες”. Με γεμίζει αηδία η υποταγή στον εκάστοτε κομματάρχη ή στα συμφέροντα των λίγων. Με γεμίζει αηδία και η υποταγή στον ψηφοφόρο. Να μην λαβαίνουμε δηλαδή ποτέ, τις αναγκαίες για το κοινό καλό αποφάσεις, μόνο και μόνο για να μην δυσαρεστήσουμε κάποιους ψηφοφόρους μας. Έχω βαρεθεί τα “ήξεις – αφήξεις”, θέλω ξεκάθαρες θέσεις π.χ. για τα σχολεία μας ή για τα αιολικά πάρκα που σχεδιάζονται να γίνουν στο νησί μας.

- Να μην προσπαθείτε να αναπληρώσετε το κράτος αλλά να οργανώσετε το κράτος. Δεν νομίζω ότι είναι δουλειά του δημάρχου και των δημοτικών συμβούλων να “τρέχουν” για αυτά που θα έπρεπε να κάνουν οι κρατικοί υπάλληλοι. Φροντίστε να επιλέγετε τα σωστά άτομα για κάθε δουλειά, δίνοντας πρωτοβουλίες και ηθική ( και χρηματική, γιατί όχι) επιβράβευση και “τραβώντας” και καμιά φορά “τ' αφτί”. Ο Δήμος θα έπρεπε να μπορεί να λειτουργεί, ακόμη και αν ο Δήμαρχος και το δημοτικό συμβούλιο, έχουν πάει όλοι διακοπές. Εκτός και αν επίτηδες δεν νοιάζει κάποιους δημοτικούς συμβούλους, όταν επικρατεί χάος στην κρατική “μηχανή”, για να εμφανίζονται ως “από μηχανής” σωτήρες και να “βγάζουν το φίδι από την τρύπα”, εισπράττοντας εύνοια και ψήφους.

- Να είστε ανοιχτοί στις νέες ιδέες, αντιλήψεις και αισθητικές. Σήμερα, στην εποχή της επικοινωνίας, αν θέλουμε να αμυνθούμε από τις επιζήμιες επιδράσεις και να ωφεληθούμε από τις ευεργετικές, πρέπει να αναδιπλωθούμε σε ζητήματα αισθητικής, ηθικής και κοινωνικής σημασίας. Δεν μπορούμε να σκεπτόμαστε σαν τον παππού μας, ούτε καν σαν τον πατέρα μας, και να θέλουμε να αντιμετωπίσουμε το σήμερα με αξιώσεις. Όσο αργούμε να το καταλάβουμε, κινδυνεύουμε από αυτήν ακριβώς, την έλλειψη προσαρμοστικότητας στις νέες συνθήκες.

- Να μην προκαλείτε, με υπόνοιες ότι βρίσκεστε στο δημοτικό συμβούλιο, για το προσωπικό σας όφελος.

- Να διαχειρίζεστε με σύνεση, τα οικονομικά του Δήμου. Μην “πετάτε” παρακαλώ τα χρήματά μας, για τη δημιουργία εντυπώσεων ή εύνοιας, αλλά για υποθέσεις ουσίας και ανάγκης.

- Να ενδιαφέρεστε για την τέχνη και τον πολιτισμό.

Λόγω εμπλοκής συγγενικών μου προσώπων και φίλων, παρακολούθησα από κοντά τις ζυμώσεις για την δημιουργία του συνδυασμού “Κυθηραϊκή Πρωτοβουλία”, και εκτίμησα την προσπάθεια να στηθεί κάτι εντελώς νέο, στον τρόπο που αντιλαμβάνονται τα κοινά οι Κυθήριοι. Νομίζω ότι αξίζει τον κόπο να βρεθούν ανάμεσα σε αυτούς που αποφασίζουν για τις υποθέσεις του τόπου, νέες και δυνατές φωνές, που θα ανανεώσουν το τετριμμένο σκηνικό των τελευταίων ετών.

catelouso@kytheriosmusic.com

Μη επιδοτούμενοι...

Του Παναγιώτη Λευθέρη


Επειδή η απότομη διακοπή της καλλιτεχνικής κίνησης από 1η Οκτωβρίου μέχρι 31 Ιουνίου με λυπεί και με προβληματίζει κάθε χρόνο, και επειδή δεν βλέπω τους θεσμικούς παράγοντες να κάνουν τίποτα για να διορθωθεί αυτό, θα ήθελα να (ξανά)προτείνω στους αγαπητούς υπεύθυνους μερικά πράγματα: Μην αφήνεται χωρίς υποστήριξη όσους ντόπιους προσπαθούν τον χειμώνα και μην ξοδεύετε το μεγαλύτερο κομμάτι του προϋπολογισμού μας επί των πολιτιστικών, σε αμφιβόλου πολλές φορές αξίας, αλλά δαπανηρές, εισαγόμενες εκδηλώσεις του καλοκαιριού. Μην θεωρείται ότι ο πολιτισμός δεν χρειάζεται σχεδιασμό, άποψη και εποπτεία. Να ζητάτε τη γνώμη των ειδικών επί του θέματος, οι οποίοι δεν είναι λίγοι στα Κύθηρα και οι οποίοι, είμαι σίγουρος, θα προσφέρονταν αφιλοκερδώς να βοηθήσουν στην ευεργετικότερη για τον τοπικό πολιτισμό επιλογή των επιδοτούμενων εκδηλώσεων. Φτιάξτε κάθε χρόνο και διαφορετική ομάδα με άτομα μέσα και έξω από τον δήμο, ανεξάρτητα αν τους συμπαθείτε ή όχι, ανεξάρτητα αν συμφωνείται μαζί τους ή όχι, αλλά που να θεωρούνται κατάλληλα για να αποφασίσουν τι πολιτιστικό ή καλλιτεχνικό γεγονός πρέπει να υποστηριχθεί κάθε χρονιά.

Μην χρησιμοποιείτε τον πολιτισμό για δημόσιες σχέσεις. Η τέχνη δεν είναι τουριστική ατραξιόν ούτε καν ψυχαγωγία ( με την σύγχρονη έννοια του όρου). Είναι η έκφραση των πιο σημαντικών ανθρώπινων χαρακτηριστικών μας: αυτών που δεν περιγράφονται ή δεν εκφράζονται αλλιώς, αλλά πρέπει να εκφραστούν γιατί αλλιώς θα μείνουμε μικροί, νευρωτικοί και ανώριμοι. Είναι ο υγιέστερος τρόπος επικοινωνίας και η θεραπεία στην, δυστυχώς, άρρωστη κοινωνία μας. Όπως τα παιδιά χρειάζονται απαραίτητα να τραγουδούν ή να ζωγραφίζουν για να εκφράζουν πλήρως αυτά που νοιώθουν, έτσι και σε όλη τη ζωή του ο άνθρωπος, καλείται να συνεχίσει την σχέση του με την τέχνη σε άλλο επίπεδο. Όλοι μας έχουμε δικαίωμα σαν άτομα, αλλά και υποχρέωση ως μέλη της κοινωνίας να είμαστε φιλόμουσοι και φιλότεχνοι. Πέραν μιας μικρής προσπάθειας μύησης που πρέπει να καταβάλουμε κάθε φορά, η τέχνη δεν απαιτεί ούτε ιδιαίτερη μόρφωση ούτε χρήματα. Η πληροφορία πια είναι προσιτή σε όλους, υπάρχουν μυριάδες καλλιτεχνικές τάσεις και απόψεις και όλοι μπορούμε να βρούμε κάτι άξιο λόγου που να μας αφορά. Αντί αυτού, σαν κοινωνία, καταναλώνουμε μόνο τα μίζερα υποπροϊόντα της τηλεόρασης και νομίζουμε οτι ξέρουμε τα πάντα. Άγνοια και αλαζονεία. Καλό θα ήταν λοιπόν, το δημόσιο χρήμα να επενδύεται στο να πολεμά αυτή την άγνοια και όχι στο να την ενθαρρύνει.

Θέλω να αναφέρω παραδείγματα έκφρασης πολιτισμού που συνέβησαν φέτος το καλοκαίρι, για τα οποία υπεύθυνοι και συντελεστές είναι άτομα που ανήκουν στην ευρύτερη Κυθηραϊκή κοινωνία, και που χρησιμοποίησαν για το σκοπό αυτό δικά τους και μόνο μέσα, δείχνοντας ότι υπάρχει ζωντανός πολιτισμός στο νησί. Είμαι σίγουρος ότι υπάρχουν ακόμη περισσότεροι που δεν έπεσαν στην αντίληψή μου. Οι άνθρωποι αυτοί αξίζουν τόσο να επιχορηγηθούν όσο και να ρωτηθούν για το τι πρέπει να γίνεται με τον πολιτισμό στα Κύθηρα.

Είδαμε την αξιοθαύμαστη προσπάθεια της Ναστάζιας Μπέϊκοφ να οργανώσει εκδηλώσεις τον Ιούλιο, υπό τύπου φεστιβάλ και για τον σκοπό αυτό να συγκεντρώνει πολλές από τις τις μουσικές δυνάμεις του νησιού, καλώντας όμως και επισκέπτες μουσικούς από την Αθήνα. Με την (ηθική μόνον;) υποστήριξη και του δήμου αλλά και την οικονομική συμβολή κάποιων επαγγελματιών, και της ίδιας, κατάφερε να οργανώσει συναυλίες διαφόρων ειδών μουσικής. Όπως τζαζ στο καψάλι ( με την ίδια πρωταγωνίστρια), ρεμπέτικα στα Φράτσια ( με την Κυθηραϊκή κομπανία των ευρύτερα γνωστών Θ. Ζερλεντέ, Γαβρίλη, Μάϊκ και Κώστα), πειραματική ηλεκτρονική μουσική στον Καραβά ( με Πάνο Κουντάνη και Παναγιώτη Λευθέρη). Κορύφωση ήταν μια μεγάλη συναυλία – πανυγύρι στον Ποταμό στις 27 Ιουλίου όπου συμπεριέλαβε παρουσιάσεις από τα πνευστά της Φιλαρμονικής Ποταμού και την σχολή χορού της Μαρίας Τσίτουρα μέχρι ροκ συναυλία των κατά το ήμισυ Κυθηρίων Wedding Singers (Θ.Μαυρογιώργης – Λ. Κουντουρόγιαννης).

Είδαμε το Φεστιβάλ Μεσογειακής Μουσικής και Θεάτρου που οργάνωσε για άλλη μια χρονιά ο Πολυχώρος Ζείδωρος και ο Αλέξανδρος Χαρατζάς, το σημαντικότερο καλλιτεχνικό γεγονός της χρονιάς στα Κύθηρα κατά την γνώμη μας, να προσπαθεί να επιβιώσει με μισοάδειες κερκίδες. Εκεί, εκτός από τα σημαντικά ονόματα από την Αθήνα, είδαμε και την δική μας μετζο σοπράνο Εριφύλη Γιαννακοπούλου με την ομάδα της, Oper(ο) να τραγουδούν Τραβιάτα του Βέρντι (τα μεταφορικά της ομάδας ανέλαβε ο Δήμος), το σημαντικό ροκ συγκρότημα Modrec του επίσης δικού μας Λάμπη Κουντουρόγιαννη με τραγούδια από τον τελευταίο τους δίσκο και την αποθέωση της χειμερινής Κυθηραϊκής πρωτοβουλίας ( στα καλλιτεχνικά), την μη επιδοτούμενη (και αυτή) θεατρική ομάδα της Φωτεινής Παπαδοπούλου, στο σπονδυλωτό “Γυναίκες Μονολογούν”, με τους 10 μονολόγους, γραμμένους από τις ίδιες τις ερασιτέχνιδες ηθοποιούς, να ξεπερνούν σε επίπεδο και βάθος πολλές επαγγελματικές παραστάσεις.

Στα μουσικά είδαμε την αμιγώς Κυθηραϊκή και θαυμαστή χορωδία Κεύθος στα Μητάτα ενώ στα εικαστικά είδαμε τον νέο χώρο τέχνης του Γιώργου Τζάννε (Κάφκο) στην Χώρα όπου εκθέτει ο ίδιος, μαζί με τον Jens Gottstein και την Δάφνη Πετροχείλου. Στο Καψάλι είδαμε την ομάδα Kythiriscus (Δροσιά και Γεωργία Τσέρη, Μαρία Σχινά, Δάφνη Πετροχείλου και Pat Kaufman), να εκθέτει πίνακες γλυπτά και εγκαταστάσεις. Η Καρολίνα Ασλάνη με δύο εκθέσεις ζωγραφικής στο Καψάλι και την Χώρα μας έδειξε την τέχνη της τόσο στο μολύβι και την ακουαρέλα όσο και στην ελαιογραφία. Η Ολλανδή από το Πετρούνι Kathleen Jay μας παρουσίασε τις ακουαρέλες της στον Ποταμό όπως και η Βελγίδα Mie Van Cakenberghe από τα Καστρισσιάνικα. Στο καλλιτεχνικό σπίτι “Φως και Χώρος” στα Αρωνιάδικα παρουσίασαν την δουλειά τους εκτός από τις προηγούμενες δύο καλλιτέχνιδες και οι Frank van Hoorn, Caroline Klaassen και Γιώργος Μαγονέζος.

Όλοι οι παραπάνω, αλλά και πολλοί άλλοι, αποτελούν το δυναμικό του σύγχρονου πολιτισμού στα Κύθηρα. Αξίζουν να τους δοθεί η πρέπουσα σημασία.

catelouso@kytheriosmusic.com

Ποιος είναι;;

Του Παναγιώτη Λευθέρη

Ποιος είναι αυτός ο αντιπαθητικός ξένος, που θέλει να ανακατεύεται στις δουλειές μας; Και δεν έχω βέβαια τίποτα εναντίον των ξένων, «αλλά αυτός ο ξένος δεν είναι από εδώ» (René Goscinny, “Το δώρο του Καίσαρα”). Εμείς έχουμε τον δικό μας τρόπο να αντιμετωπίζουμε τις δημόσιες και ιδιωτικές μας υποθέσεις, και έρχεται αυτός ο μπουρζουάς, να σπείρει «καινά δαιμόνια» στον τόπο. Τι σημαίνει δηλαδή, ότι πρέπει να «ξεπεραστούν τα ιδιωτικά συμφέροντα προς χάριν του κοινού οφέλους»; Το «κοινό όφελος» δεν είναι τα ιδιωτικά συμφέροντα; Από πάππου προς πάππου γνωρίζουμε σ' αυτό τον τόπο, ότι ο «μάγκας» είναι αυτός που τα καταφέρνει «να την βγάζει καθαρή» και να βάζει και πέντε φράγκα στην τσέπη. Και επειδή είμαστε λίγοι και γνωριζόμαστε, σήμερα θα βολευτούμε εμείς, αύριο εσείς και ούτω κάθε εξής. Από την στιγμή που η οικογενειακή μας οικονομία πάει καλά, δεν ζητάμε τίποτα περισσότερο. Τι μας τσαμπουνά λοιπόν αυτός για πολιτισμό και κουραφέξαλα; Άμα θέλουμε πολιτισμό πάμε στο καφενείο, βλέπουμε ποδόσφαιρο πίνουμε καμιά μπύρα μιλάμε για το ψάρεμα ή το κυνήγι. Για κάποιους, αναγνωρίζω, αυτό δεν είναι αρκετό, αλλά και αυτοί βρίσκουν τρόπο και πνίγουν τον πόνο τους στο ποτό. Και τι ξέρει λοιπόν αυτός ο κύριος περισσότερο από εμάς; Λένε μερικοί ότι οργάνωσε την σπουδαιότερη και ομορφότερη έκθεση Κυθηραϊκού πολιτισμού που έχει γίνει ποτέ, σε ένα από τα μεγαλύτερα μουσεία της πρωτεύουσας. Εγώ δεν πήρα χαμπάρι. Τι με νοιάζει τι γίνεται στην πρωτεύουσα; Εδώ έχουμε τις δικές μας εκδηλώσεις και τις δικές μας απόψεις περί τέχνης, που συνοψίζονται στο ότι κάτι είναι καλό, αρκεί αυτός που συμμετέχει να είναι συγγενής ή φίλος, και τότε ναι, να πάμε και να μοιράσουμε χαμόγελα και συγχαρητήρια, και αν έχει φαγητό και κρασί ακόμη καλύτερα. Λένε ακόμη, μερικοί που τον ξέρουν ποιο οικογενειακά, ότι είναι ένας γλυκύτατος άνθρωπος, σπουδαίος φίλος, που βοηθά τους νέους από την θέση που κατέχει στον χώρο του, χωρίς να γνωρίζει τι σημαίνει η λέξη «μέσον» και «ανταλλάγματα». Λένε ότι βοηθά, όχι επειδή τυχαίνει να «γνωρίζει» κάποιον, αλλά μόνο γιατί πιστεύει ότι «αξίζει» κάποιος, ακόμη και αν αυτός ο κάποιος έχει εκφραστεί εναντίον του, τον έχει κατηγορήσει και πολεμήσει, δεν ξέρει δηλαδή τι σημαίνει εμπάθεια. Θα με συγχωρήσετε, αλλά δεν πιστεύω τίποτα από δαύτα. Εγώ βλέπω έναν στριμμένο, που όπου σταθεί κι όπου βρεθεί μας κατηγορεί για το γούστο μας, για τον τρόπο που διασκεδάζουμε, για τον τρόπο που κάνουμε τις δουλειές μας, για τα σπίτια που χτίζουμε και για το κρασί που πίνουμε. Και το κάνει ο αφιλότιμος μπροστά στην μούρη μας. Καμία σχέση δηλαδή με το παραδοσιακό «θάψιμο», που ανθεί στον τόπο μας, που από μπροστά μοιράζουμε χαμόγελα και από κάτω «μαχαιρώνουμε», χωρίς καν να «μας πάρουν πρέφα». Καμία σχέση με το όμορφο και δημιουργικό κουτσομπολιό, που μπορείς να βγάλεις κάποιον «ελέφαντα» αν δεν τον συμπαθείς ή «σού ‘ χει κάνει κάτι». Τελευταία προσπαθεί να μας πείσει και ποιόν να ψηφίσουμε. Μήπως θέλει να ψηφίσουμε την αφεντιά του; Ούτε που ξέρουμε από που κρατά η σκούφια του, ούτε τον πατέρα του γνωρίζαμε, ούτε την μάνα του. Δεν έχει δηλαδή τα απαραίτητα προσόντα. Δεν έχει ούτε καν προσπαθήσει να υποκριθεί ότι είναι ένας από εμάς. Δεν μας υπόσχεται ότι θα μας διορίσει τον γιο ή την κόρη, ούτε ότι θα μας φτιάξει τον δρόμο στο χωράφι. Μα που πάει ο χριστιανός; Επειδή ξέρει δύο – τρία πράγματα από οργάνωση; Η μόνη «οργάνωση» που ξέρω εγώ είναι αυτή του κόμματος που ψηφίζω. Επειδή έχει δει και δύο τρία πράγματα παραπάνω, για το πως οργανώνεται μια αποτελεσματική πολιτεία, στου ξένους τόπους που εγύριζε, δεν σημαίνει ότι θέλουμε να μας τα εφαρμόσει και στον τόπο μας. Δεν μας αρέσουν οι αλλαγές και λατρεύουμε την μιζέρια μας, γιατί είναι δική μας. Ας πάει στα κομμάτια λοιπόν κι αυτός και οι όμοιοί του. Εγώ θα ψηφίσω τον ξάδερφο που του έχω υποχρέωση και ας μην ξέρει ντιπ από διοίκηση. Εδώ που τα λέμε ούτε γράμματα δεν ξέρει καλά καλά, αλλά είναι καλό παιδί, πάντα με την καλή κουβέντα στο στόμα. Και αν η καρέκλα είναι για την μόστρα της αναγνώρισης και μόνο, σιγά μην την δώσω στον στριμμένο.
catelouso@kytheriosmusic.com

« Όλοι τους είναι κλέφτες...»

του Παναγιώτη Λευθέρη

Σαν Έλληνας πολίτης. προσπαθώ να καταλάβω και εγώ, τι έφταιξε και φτάσαμε στο χείλος της οικονομικής καταστροφής. Προσπαθώ μέσα σε μία λέξη, να «κλείσω» όλο το πρόβλημα. Ψάχνω να βρω την μητρική αιτία, από την οποία προέκυψαν όλα. Ποτέ δεν θα ξέρω βέβαια, αν η λέξη αυτή, θα βρίσκεται όντως «στον πάτο» του προβλήματος, ή αν κάποια άλλη, θα βρίσκεται βαθύτερα και θα εξηγεί περισσότερα. Η λέξη που βρήκα σήμερα λέγεται «εμπιστοσύνη».
Είμαι σε θέση να ξέρω, τουλάχιστον για τα χρόνια της μεταπολίτευσης, ότι τόσο ο Έλληνας πολίτης, όσο και η Ελληνική πολιτεία, δεν εμπιστεύονται, γενικά, κανέναν. Ένα τυχαίο παράδειγμα που περιγράφει το πρόβλημα: Η ελληνική Σχολή Καλών Τεχνών είναι η μόνη στην Ευρώπη ( και ίσως στον κόσμο) όπου οι υποψήφιοι φοιτητές δεν εισέρχονται με βάση κάποιο φάκελο που να δείχνει την συνολική δουλειά τους, άλλα πρέπει να κλειστούν μέσα σε κάποιο εργαστήριο, για να «δημιουργήσουν», κάτω από το βλέμμα των εξεταστών τους. Το ενδεχόμενο, ο φοιτητής να εξαπατήσει την σχολή, φέρνοντας ψεύτικο φάκελο, θεωρείται τόσο πιθανό από όλους (εξεταστές και εξεταζόμενους), όπου για να απαλειφθεί, προτιμάται μια διαδικασία όπου, αποδεδειγμένα, δεν επιλέγει τους ικανότερους.
Σε μεγαλύτερο πλάνο τώρα, μπορούμε να δούμε συνολικά το χάλι του εκπαιδευτικού μας συστήματος, να οφείλεται σε αυτή την ίδια έλλειψη εμπιστοσύνης. Επιλέγεται μια παιδεία «παπαγαλίας», μόνο και μόνο γιατί έτσι είναι ευκολότερο στους κριτές να «αξιολογήσουν» τους εξεταζόμενους, μια «αξιολόγηση» όμως, που παρ’όλα αυτά, δεν επιλέγει τους καλύτερους και τους ικανότερους. Η ελληνική πολιτεία (και όλοι μας, που ανεχόμαστε αυτό το εκπαιδευτικό σύστημα για χρόνια) δεν εμπιστεύεται ούτε τους δασκάλους, ούτε τους μαθητές ότι είναι ικανοί για κάτι, εκτός από το να την εξαπατήσουν. Αλλά ούτε και οι δάσκαλοι και οι μαθητές εμπιστεύονται την ελληνική πολιτεία, ότι θα είναι ποτέ ικανή, να φτιάξει νόμους όπου θα διορθώσουν τα προβλήματα, και προτιμούν το γενικό βραχυκύκλωμα, από την ελπίδα ότι κάτι μπορεί να αλλάξει.
Σε ακόμη μεγαλύτερο πλάνο, όλη η «θανατηφόρος» για την οικονομία και τους θεσμούς γραφειοκρατία οφείλεται στην ίδια έλλειψη εμπιστοσύνης. Το κράτος δεν εμπιστεύεται τον πολίτη και απαιτεί από αυτόν ένα τεράστιο όγκο διατυπώσεων και εμπόδια στις συναλλαγές μαζί του. Το κράτος δεν εμπιστεύεται ούτε τον υπάλληλό του, και απαιτεί από αυτόν, να ζητά αυτό τον όγκο διατυπώσεων από τον πολίτη, προκειμένου «να φαίνεται» ότι ο υπάλληλος δεν δωροδοκείται. Ούτε ο υπάλληλος εμπιστεύεται το «αφεντικό» του κράτος, αλλά και τον πολίτη, και αν δεν δωροδοκείται, συμπεριφέρεται ευθυνόφοβα στην εργασία του, επιδεικνύοντας ανικανότητα και εξοργιστική έλλειψη πρωτοβουλίας. Να μην μιλήσουμε καλύτερα για το πόσο ο πολίτης εμπιστεύεται το κράτος και τον υπάλληλο, απαιτώντας και αυτός, στο φινάλε, την τήρηση της βλαβερής γραφειοκρατίας, προκειμένου να μην πέσει θύμα κανενός. Μόνος κερδισμένος ο δωροδοκούμενος και ας είναι αυτός ( ειλικρινά το πιστεύω, γιατί θέλω να εμπιστεύομαι), η μειοψηφία.
Σε τελικό πλάνο, φτάνουμε και στην πολιτική. Εδώ ο όρος εμπιστοσύνη έχει διάφορες σημασίες. Δεν εμπιστευόμαστε τους πολιτικούς και το κράτος, αλλά εμπιστευόμαστε τον πολιτικό που θα μας κάνει κάποιο ρουσφέτι. Αυτός είναι ο ορισμός της «πελατειακής σχέσης» και ένα γιγάντιο σύστημα, έχει στηθεί γύρω από αυτή ακριβώς την διαδικασία. Ο πολιτικός είναι απλά το τελευταίο γρανάζι του συστήματος αυτού, αφού αν θέλει να έχει πολιτική καριέρα, πρέπει να κάνει διάφορες πελατειακές «διευκολύνσεις», ακόμη και αν δεν βάζει φράγκο στην τσέπη. Ούτως ή άλλως, αν πράξει το σωστό, κανείς δεν θα τον εμπιστευτεί ως ευυπόληπτο, και θα τον εκτιμήσει για αυτό. Όταν ζεις στην «ζούγκλα», στην γενική έλλειψη κανόνων δηλαδή, ο καθένας «είναι για το τομάρι του», και ευυπόληπτος είναι αυτός που καταφέρνει να επιβιώνει, έστω και με ανήθικους όρους. Ο πολίτης, μέσα στην γενική αυτή απουσία δικαίου που τον περιτριγυρίζει, προτιμά να κάνει την δουλειά του δωροδοκώντας (είτε με ψήφο, είτε με χρήμα), αδιαφορώντας αν το αίτημά του είναι δίκαιο ή άδικο, αφού δεν δείχνει να είναι αυτό το ζητούμενο. Αντιλαμβάνεστε βέβαια τον φαύλο κύκλο μέσα στον οποίο είμαστε κυριολεκτικά εγκλωβισμένοι....

Αυτήν την κατάσταση που περιγράφω την γνωρίζουμε όλοι χρόνια τώρα. Και αυτό που με πειράζει είναι η υποκρισία μας, να «καθαρίζουμε» των ευθυνών μας, βαφτίζοντας όλους τους πολιτικούς κλέφτες, υποσκάπτοντας τις βάσεις του δημοκρατικού μας συστήματος. Καλύτερα θα κάναμε, να αλλάζαμε αυτούς τους πολιτικούς που δεν μας αρέσουν, αντί να τους ξαναψηφίζουμε για να έχουμε κάποιον να κατηγορούμε.

Εκτός πλάνου τώρα, στα Κύθηρα τον Νοέμβριο έχουμε δημοτικές εκλογές. Πρέπει οι πολίτες να διαλέξουμε αν θα κινηθούμε με τον παραπάνω νοσηρό τρόπο ή αν θα επιβραβεύσουμε την εμπιστοσύνη στην αξιοκρατία. Να εμπιστευτούμε για μια φορά τον ικανότερο, ακόμη και αν δεν είναι αυτός που συμπαθούμε, ο φίλος μας ή ο συγγενής μας. Αλλά πρέπει πάνω απ’όλα να εμπιστευτούμε τους εαυτούς μας, ότι είμαστε ικανοί για κάτι καλύτερο.
Αν είχα τον τρόπο, θα ζητούσα από τους πολίτες, να μην κατηγορούν κανέναν, χωρίς να μπορούν να αποδείξουν τις κατηγορίες, επειδή έτσι σπέρνουν την ανυποληψία και τον φόβο. Ας τυλίξουμε με εμπιστοσύνη αυτούς στους οποίους δώσαμε την άδεια να μας κυβερνούν, και αν έχουμε κάτι εναντίον τους, να το καταγγείλουμε επώνυμα, ώστε αυτή η άδεια να αρθεί. Αυτό δεν λέγεται ρουφιανιά, λέγεται υπευθυνότητα. Και αν είχα τον τρόπο, θα ήθελα να πληροφορήσω δημόσια τους διοικούντες τα κοινά και τους υποψήφιους να διοικήσουν (αν και μάλλον το γνωρίζουν), ότι ο κόσμος δεν εμπιστεύεται την ηθική τους, τους υποστηρίζουν κυρίως όσοι αποσκοπούν στο ατομικό και όχι στο κοινωνικό όφελος, και ότι πρέπει κάτι να κάνουν για αυτό. Να μην δίνουν αφορμές, με τις πράξεις και τα έργα τους, για αρνητικό σχολιασμό και να απαντούν άμεσα και δυναμικά στις διάφορες «βρώμες» που κυκλοφορούν, γιατί η σιωπή τους, φαίνεται σαν ενοχή. Και μην ξεχνάμε, οι μόνοι που ωφελούνται από το διαδεδομένο στις μέρες μας «όλοι τους είναι κλέφτες», είναι οι πραγματικοί κλέφτες.

catelouso@kytheriosmusic.com

Κυριακή 23 Μαΐου 2010

Βάλτε τα “σκυλάδικα” στις τάξεις!!!

Του Παναγιώτη Λευθέρη

25η Μαρτίου 2010. Μετά από 26 χρόνια ξαναμπαίνω για πρώτη φορά σε σχολικό λεωφορείο των Κυθήρων. Νοσταλγία και αναμνήσεις από φευγάτη νεότητα. Τότε και τώρα, προς χάριν της μόρφωσης έπρεπε ένα τσούρμο μαθητές να κλεινόμαστε σαν τα κοτόπουλα για 2 ώρες την ημέρα στις λαμαρίνες του οχήματος. Και βέβαια όπως τότε, έτσι και τώρα, οι αγαπητές και φιλόξενες φατσούλες των μαθητών βρίσκουν τρόπο με τον χαβαλέ να γράφουν μια άλλη παράλληλη σχολική ιστορία.

Έχουμε όμως και την μουσική… “Αναγκαστική ακρόαση”, όπως λέμε “αναγκαστική εισπνοή” για χώρους που ενώ απαγορεύεται γαμώτο, καπνίζουν. Από μαθητής ήμουν κατά του φασισμού να ακούγονται κωλομουσικές στο λεωφορείο. Όντας όμως πάντα μειοψηφία, βυθίστηκα στην θέση μου σιωπώντας. Στα μεγάφωνα του λεωφορείου, "λαϊκοποπ" άσματα, κατάλληλα μάλλον για να διασκεδάζουν νεόπλουτους μεσήλικες σε κιτς πολυτελή κέντρα διασκέδασης στην πόλη, παρά να συνοδεύουν καθημερινά για δύο ώρες τρυφερούς νέους στην μορφωτική τους διαδικασία. Και ποια “μορφωτική διαδικασία” δηλαδή… Εννοούμε όλα αυτά που τα παιδιά πιστεύουν ότι αφορούν άλλους. Ενώ η μουσική, νομίζουν (παιδιά είναι), ότι είναι κάτι δικό τους. Απόδειξη ότι κανείς από τους “δυνάστες” τους (τρόπος του λέγειν, μην παραπονιέστε παρακαλώ) καθηγητές ή γονείς δεν ενδιαφέρεται για το τι ακούν κάθε μέρα στο λεωφορείο τα παιδιά τους. Ποιος γνωρίζει στη σημερινή Ελλάδα ότι η μουσική είναι μόρφωση (εκτός από διασκέδαση) και αξίζει να γνοιαστεί κάποιος για αυτή; Η πολιτεία πάντως το αγνοεί πολλά χρόνια τώρα. Για αυτό είμαστε και η μόνη χώρα στον πολιτισμένο κόσμο που δεν έχει ακαδημία μουσικής (ή κινηματογράφου ή χορού ή θεάτρου κ.τ.λ.). Αν για παράδειγμα κάποιο από τα παιδιά του λεωφορείου θα ήθελε να αποκτήσει κάποτε ένα πανεπιστημιακό πτυχίο στο βιολί (λέμε τώρα, που να μάθει βιολί στα Κύθηρα) και δεν του φτάνουν τα χρήματα για να πάει στην Γερμανία ή στην Αγγλία, μπορεί αν θέλει να πάει στην Τουρκία ή στην Αλβανία. Στην Ελλάδα πάντως δεν μπορεί.

Πίσω στο λεωφορείο τώρα, μεταξύ ύπνου και ξύπνιου νομίζω ότι ονειρεύτηκα ότι κάποιος σύλλογος διδασκόντων ή γονέων ως εκ θαύματος αποφάσισε να επιληφθεί του ζητήματος και ρωτούσε εμένα ως “ειδικό” να τους πω τι μουσική μπορεί να συνοδεύει τα παιδιά στο σχολείο ( ή όπως λέμε στο απόσπασμα). Νομίζω ότι το 4΄33΄΄του John Cage σε λούπες θα ήταν η καλύτερη επιλογή γιατί αν, από φασιστική παρόρμηση, επέλεγα κάποια μουσική που να ακούγεται, για παράδειγμα του Μπαχ (του Ιωάννη – Σεβαστιανού, όχι των άλλων) είναι βέβαιο ότι τα παιδιά θα συχαινόντουσαν τον Μπαχ. Γιατί βέβαια ανάμεσα στον Μπαχ και στην Βίσση δεν υπάρχει τίποτε ενδιάμεσο οπότε τα μίντια θεωρώντας ότι ο Μπαχ είναι βαρύς μας λούζουν νυχθημερόν με την Βίσση και τους επιγόνους της. Άλλωστε στα μίντια υπάρχουν και “τα φράγκα” ενώ η εκπαίδευση έχει μόνον μισθοδίαιτους δημόσιους υπαλλήλους. Άσε λοιπόν τα μίντια να αποφασίζουν για τι μουσική θα παίζεται στο λεωφορείο. Τα μίντια έχουν μαγικές δυνάμεις. Διαμορφώνουν γούστα όπως διαμορφώνουν συνειδήσεις. “Φτιάχνουν” το προϊόν και το έχεις “καταναλώσει” χωρίς καν να το καταλάβεις. Κάνουν τα παιδιά να πιστεύουν ότι είναι cool συμμετέχοντες στο παγκόσμιο σήμερα ενώ στην πραγματικότητα τα βυθίζουν στον άκρατο επαρχιωτισμό (όχι γεωγραφικό βέβαια) από τον οποίο, ίσως τελικά, να μην καταφέρουν να ξεφύγουν. Και έτσι τα αφήνουν καταδικασμένα να μην συναντηθούν ποτέ, με τον θησαυρό που βρίσκεται δίπλα τους, όπου για να τον έβλεπαν, αρκεί να κοίταζαν μακριά από τον βόθρο. Θησαυρός, όχι μόνο γιατί εμπεριέχει a – priori γνωστική αξία, άλλα γιατί θα μπορούσαν με την επαφή μαζί του να κάνουν τις ζωές τους πολύ πιο ενδιαφέρουσες.

Ερώτηση πριν από τον ύπνο: Πως να ξεφορτωθούμε τα “σκυλάδικα” από το λεωφορείο;
Απάντηση: Μοναδική λύση είναι να διδάσκονται υποχρεωτικά (ναι τα “σκυλάδικα”) μέσα στις τάξεις! Η εκπαίδευση είναι η μοναδική δύναμη που μπορεί να εξουδετερώσει σήμερα την δύναμη των μέσων ενημέρωσης!

Μετά από το φοβερό αυτό συμπέρασμα, αποκοιμήθηκα τελείως και επειδή τα όνειρά μου είναι το ίδιο άναρχα και αδόμητα με τις σκέψεις μου, ονειρεύτηκα κάποιες άσχετες ερωτήσεις:

Τελικά είναι δυνατόν τα τραγούδια και οι μουσικές που παίζονται στα περισσότερα ραδιόφωνα, τηλεοράσεις και κέντρα διασκέδασης να έχουν κάποια σχέση με την οικονομική κρίση;
Μπορούμε να βγάλουμε κάποιο συμπέρασμα για το οικονομικό μας χάλι, από το καλλιτεχνικό προϊόν που προτιμά να καταναλώνει η φωνασκούσα πλειοψηφία στη σύγχρονη Ελλάδα;
Μήπως η τρέχουσα οικονομική κρίση βρίσκεται σε άμεση συνάφεια με μια άλλη πολιτιστική κρίση, η οποία, παρότι δεν μιλά κανείς ιθύνων για αυτή, ουσιαστικά ροκανίζει εδώ και πολλά χρόνια τις συνεκτικές δομές αλλά και το ηθικό υπόβαθρο της κοινωνίας μας; Χαρακτηριστικά που σίγουρα έχουν σχέση και με την οικονομία.

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Ή μάλλον από το τέλος.

25η Μαρτίου 2010. Μετά από 26 χρόνια ξαναμπαίνω για πρώτη φορά σε σχολικό λεωφορείο των Κυθήρων. Νοσταλγία και αναμνήσεις από φευγάτη νεότητα….

Παιδικές συμπεριφορές

Το πιο επικίνδυνο παράγωγο της οικονομικής κρίσης που μας πολιορκεί δεν είναι η πείνα. Είναι η μισαλλοδοξία, που στην κυριολεξία τρέφεται από τέτοιες καταστάσεις και γιγαντώνεται. Μην ξεχνούμε τι έγινε στην Γερμανία πριν λιγότερο από έναν αιώνα. Μια βαθιά οικονομική ύφεση γέννησε τον ναζισμό. Ένα ολόκληρο έθνος πίστεψε στο παραμύθι ότι κάποιος άλλος ευθύνεται για το χάλι του και πριν ακόμη αυτοκαταστραφεί, έριξε στην πυρρά έξι εκατομμύρια αθώους Εβραίους. Στις μετέπειτα εποχές βλέπουμε πάντα την μισαλλοδοξία να κυριαρχεί κάθε φορά που η μιζέρια καταβάλει τις κοινωνίες των ανθρώπων. Φονταμενταλισμοί, εκκαθαρίσεις, γενοκτονίες, εκτοπισμοί, κοινωνικές διακρίσεις, ξενοφοβίες, ομοφοβίες και ρατσισμοί, σε όλα τούτα κινητήριος δύναμη ή απαραίτητη συνθήκη, είναι αυτή, η ανθρώπινη προκατάληψη που εξελίσσεται σε μίσος, για το διαφορετικό. Είναι η αδυναμία που έχει ο άνθρωπος να καταλάβει και να αναλάβει την ευθύνη για αυτά που του συμβαίνουν και η προσπάθειά του να την ρίξει στις πλάτες κάποιου άλλου, συνήθως πιο αδύναμου. Όπως ακριβώς κάνουν και τα παιδιά στο παιχνίδι τους.

Μπορεί κάποιος να χαρακτηρίσει αυτές τις καταστάσεις ακραίες, δεν είναι όμως έτσι. Νωπές είναι ακόμη οι μνήμες του εμφυλίου πολέμου που στοίχισε στην χώρα μας ακόμη περισσότερη δυστυχία και από αυτόν τον μεγάλο πόλεμο. Στα Κύθηρα τα σημάδια του είναι ακόμη εμφανή και οι γονείς μας που τον έζησαν, τίποτα δεν μπορούν να εξηγήσουν. Καμία “διαφορά πολιτικών συστημάτων” ή “εμπλοκή ξένων δυνάμεων” δεν είναι δυνατόν να εξηγήσει πως μπορείς να φτάσεις στο σημείο να σφάζεις τον συμπατριώτη σου, τον γείτονά σου, τον φίλο σου ή τον αδελφό σου. Επειδή “ήταν κουμουνιστής” ή επειδή “ήταν δεξιός”. Μόνο η σκοτεινή ανθρώπινη εμπάθεια που τρέφεται από την μισαλλοδοξία, η οποία πείθει ότι κάποιος άλλος “φταίει για όλα”, μπορεί να οδηγήσει τον άνθρωπο να στραφεί κατά του ανθρώπου με τόσο μίσος.

Γιατί όμως ένοιωσα την ανάγκη να τα γράψω σήμερα όλα αυτά; Κινούμενος σε σελίδες κοινωνικής δικτύωσης στο internet, όπου ανθεί μια άλλη τσιριγώτικη κοινωνία ανταλλάσσοντας αστεία, αποφθέγματα, παιχνίδια, τραγούδια, βιντεάκια και άλλα πολλά, έπεσε στην αντίληψή μου και ένα γκρουπ νοσταλγών του δικτάτορα Παπαδόπουλου με χιλιάδες μέλη, κυρίως νέα παιδιά που ούτε καν γνώρισαν την δικτατορία. Ένοιωσα ένα ξύπνημα μέσα μου, ακούγοντας την μισαλλοδοξία να μου χτυπά την πόρτα. Αναρωτήθηκα πως δεν τον είχα σκεφτεί πιο πριν, ότι όλη αυτή η απαξία του πολιτικού μας συστήματος που πλημμυρίζει τα τηλεοπτικά κανάλια σε καθημερινή βάση θα οδηγούσε πολλούς ανθρώπους προς την συμπάθεια αυταρχικών και απολυταρχικών λύσεων. Και μη έχοντας που αλλού να στραφούν, οι εν λόγω συμπολίτες μας, στρέφονται προς το κοντινό παρελθόν και θαυμάζουν μια διακυβέρνηση “δια του φόβου”, θλιβερών και ανίκανων δικτατόρων που περιθωριοποίησαν την Ελλάδα και “χάρισαν” την μισή Κύπρο στους Τούρκους.

Και βέβαια γιατί να μην σκέπτονται έτσι αφελώς επικίνδυνα αυτοί οι νέοι συμπολίτες μας; Τι μπορεί να ανακόψει τέτοιου είδους σκέψεις και συμπεριφορές; Είμαστε μάλλον μια πολιτεία ανθρώπων που λαμβάνει αποφάσεις με βάσει το συναίσθημα και λιγότερο με την λογική. Μεγαλώνουμε με μια εκπαίδευση από το σπίτι και το σχολείο που μας πείθει ότι είμαστε οι πιο ωραίοι και οι πιο έξυπνοι. Και όταν αποτύχουμε στη ζωή μας ή στην κοινωνία μας θα ρίξουμε αλλού το φταίξιμο. Στους Ευρωπαίους και Αμερικάνους γιατί δεν μας εκτιμούν όσο πρέπει και μας πολεμούν, στους μετανάστες γιατί έρχονται να μας φάνε το ψωμί, στους Μουσουλμάνους και τους Εβραίους γιατί είναι επικίνδυνοι φονταμενταλιστές και θέλουν να κυριαρχήσουν , στους ομοφυλόφιλους γιατί δεν είναι “φυσιολογικοί” όπως εμείς, στα λαμόγια που είναι όλοι εκτός από εμάς και στους πολιτικούς που ενώ ξέρουμε ότι είναι διεφθαρμένοι τους ξαναψηφίζουμε στις επόμενες εκλογές. Παράλογος ο “καμβάς”; Όσο παράλογη είναι και η σκέψη μας. Και μετά τι; “Πού σαι ρε Παπαδόπουλε να βάλεις τάξη! Βάλε μια σκούπα να τους μαζέψεις όλους και θα βοηθήσουμε και εμείς! Όσοι διαφωνούν στην πυρρά!”

Φίλοι μου, του εν λόγω γκρουπ κοινωνικής δικτύωσης, την ιστορία διαδέχονται περίοδοι τάξης και αταξίας. Το να βάζεις κάποιον να σου στερεί τον λόγο και την ελευθερία στο όνομα της τάξης έχει αποδειχθεί ότι είναι και απάνθρωπο και αποτυχημένο σύστημα.
Και αγαπητοί μου συμπατριώτες, με χίλιους - δύο χιλιάδες οικονομικούς μετανάστες στα Κύθηρα να προσπαθήσουμε να αντιμετωπίσουμε με αξιοπρέπεια την οικονομική κρίση χωρίς “παιδικές συμπεριφορές”.

Τετάρτη 10 Μαρτίου 2010

Τσικνοπέμπτη VS πολιτιστικές εκδηλώσεις του Δήμου

Του Παναγιώτη Λευθέρη

Στην εφημερίδα Κυθηραϊκά, στο φύλλο του Φεβρουαρίου, το γραφείο τύπου του Δήμου μας έδωσε (και καλά έκανε) μια λίστα με τις πολιτιστικές εκδηλώσεις που χρηματοδοτήθηκαν την χρονιά που πέρασε μαζί με το ποσόν που κόστισε η κάθε εκδήλωση. Στο άρθρο που ακολουθεί, θα επιχειρηθεί στο βαθμό που πιστεύουμε ότι είναι εφικτό, μια ποιοτική και ποσοτική σύγκριση του πολιτιστικού προσανατολισμού των εκδηλώσεων αυτών με το ανέξοδο θεατρικό της «Τσικνοπέμπτης» που παρουσιάστηκε και πάλι εφέτος στον Κυθ. Σύνδεσμο στις 4 Φεβρουαρίου.

Απ ότι μας πληροφορεί ο δήμος, τη χρονιά που πέρασε δόθηκαν 38145,49 ευρώ για χρηματοδότηση εννέα (9) πολιτιστικών δρώμενων στο νησί. Μέσα στις εκατοντάδες χιλιάδες του πιθανού γενικού προϋπολογισμού το ποσόν αυτό είναι μικρό. Παρ' όλα αυτά σε ένα επίσης μικρό δήμο σαν των Κυθήρων ένα τέτοιο ποσό θα έπρεπε κατά τη γνώμη μας να φτάσει για χρηματοδότηση τουλάχιστον άλλων τόσων εκδηλώσεων. Τι μπορεί να συμβαίνει;
Πιστεύω ότι υπάρχει πάντα μια αμηχανία στους διοικούντες (όχι μόνο στα Κύθηρα) για το αντικείμενο «πολιτισμός». Καλά όταν μιλάμε για αρχαίο Ελληνικό ή για λαϊκό πολιτισμό αλλά όταν φτάνουμε στο σήμερα και πρέπει να αντιμετωπιστούν έννοιες όπως σύγχρονη τέχνη, μουσική, χορός, θέατρο, κινηματογράφος, φωτογραφία, εικαστικά, οι διοικούντες συνήθως «σηκώνουν τα χέρια ψηλά». Πρώτον γιατί συνήθως αυτοί οι χώροι δεν ανήκουν στην σφαίρα των ασχολιών τους για να μην πούμε των ενδιαφερόντων τους. Δεύτερον γιατί η εκτίμηση αισθητικών πραγμάτων που δεν έχουν δοκιμαστεί στον χρόνο είναι δύσκολη, είναι θέμα γούστου και θέλει κάποια γνώση του αντικειμένου. Τρίτον γιατί συγκριτικά τα ποσά που εμπλέκονται είναι μικρά αλλά όπως φαίνεται, η κριτική είναι έντονη.
Οι λύσεις που καταφεύγουν λοιπόν οι διοικούντες για να ξεπεράσουν τον σκόπελο «πολιτισμός» είναι οι εξής:
α) Αν υπάρχει δημοτικός πολιτιστικός οργανισμός πετάνε το «μπαλάκι» σε αυτόν, διορίζουν διευθυντή κάποιο πρόσωπο της εμπιστοσύνης τους και δεν επανέρχονται παρά μόνο αν, όπως συμβαίνει συνήθως, λόγω της κακοδιαχείρισης έχει «φεσωθεί» ο δήμος ένα σημαντικό ποσό.
β) Αν δεν έχει φροντίσει να έχει ο δήμος κάποιον πολιτιστικό οργανισμό, όπως στα Κύθηρα, την ευθύνη της οργάνωσης των πολιτιστικών δρώμενων και της διάθεσης των χρημάτων παίρνουν κάποιοι δημοτικοί σύμβουλοι οι οποίοι με την σειρά τους ρίχνουν το «μπαλάκι» σε κάποιους δημοτικούς υπαλλήλους στων οποίων το γούστο και τις γνώσεις βασίζεται η ποιότητα και η ποσότητα των εκδηλώσεων. Αν αυτοί οι υπάλληλοι δεν έχουν τέτοιες γνώσεις και γούστο, όπως και δεν οφείλουν τελικά, βάση των προσόντων με τα οποία προσελήφθηκαν, τότε είτε αυτοσχεδιάζουν προσπαθώνταςς να παίξουν ανεπιτυχώς τον ρόλο του «γκουρού» των πολιτιστικών, είτε βαδίζουν στα τυφλά πέφτοντας θύματα πανέξυπνων μάνατζερ εμπορικών καλλιτεχνών στην Αθήνα οι οποίοι καραδοκούν τα καλοκαίρια να εξασφαλίσουν ένα μέρος από την «πίτα» του προϋπολογισμού για τα πολιτιστικά των Δήμων της περιφέρειας.

Πως θα έπρεπε λοιπόν να προσανατολισθούν οι υπεύθυνοι περί των πολιτιστικών στα Κύθηρα;
Ας δούμε ένα παράδειγμα υψηλού επιπέδου πολιτιστικής εκδήλωσης τον χειμώνα και να εξηγήσουμε τη σημασία της.

Το θεατρικό της Τσικνοπέμπτης έχει γίνει θεσμός τις τελευταίες δεκαετίες. Η δυναμική και οι αρετές του εκπλήσσουν τον παρατηρητή της ζωής στο νησί. Κατ' αρχάς κάποιοι φίλοι και συχωριανοί αποκαλύπτουν ένα εκπληκτικό ταλέντο που όλες τις υπόλοιπες μέρες του χρόνου μένει αδρανές. Έπειτα αυτή την ικανότητα συνεργασίας και συντονισμού δεν την συναντάς εύκολα στα τσιριγώτικα πράγματα. Ειδικά η καλλιτεχνική συνύπαρξη, με ίσους όρους, παιδιών από το σχολείο και παλαιότερων, ξεπερνά τα όρια των πατερναλιστικών μας συνηθειών.
Γνωρίζοντας ότι ζούμε στο νησί της αμείλικτης, ανώνυμης και κατά το πλείστον ανυπόστατης φημολογίας για τα πάντα, έχω την αίσθηση ότι το θεατρικό αυτό λειτουργεί σαν βαλβίδα ασφαλείας προς αυτό το επιβλαβές χαρακτηριστικό μας. Για μοναδική φορά όλα λέγονται κατά πρόσωπο, επωνύμως και με ειλικρίνεια. Ο πολιτικός και κοινωνικός προβληματισμός συνυπάρχει με τον χαβαλέ, το χιούμορ είναι καυστικό και ο σαρκασμός περισσεύει. Παρ' όλα αυτά οι αποδέκτες ( κυρίως οι δημοτικοί μας άρχοντες) προς τιμήν τους είναι εκεί και χωρίς φόβο αποδέχονται, όπως οφείλουν, την αμείλικτη λαϊκή κριτική. Όλα αυτά μου θυμίζουν υγιή κοινωνία και ασφαλή πολιτεία. Στο καθαρά καλλιτεχνικό μέρος τώρα, απολαύσαμε ένα θεατρικό δρώμενο όπου η συλλογική δημιουργία του και ο σπονδυλωτός χαρακτήρας του έδωσαν χώρο να συνυπάρξουν αφαιρετικές μορφές του σύγχρονου θεάτρου (όπως το σκετς με τη γραβάτα και το κράνος του Δημήτρη Λεβέντη) με το γνήσιο λαϊκό, παραδοσιακό θέατρο (όπως το σκετς με την γριούλα του Δημήτρη Μαρσέλλου).
Τι είναι όμως αυτό που έχει η παραπάνω εκδήλωση, η οποία οργανώθηκε από το μεράκι των συμμετεχόντων, που στερούνται οι εκδηλώσεις που χρηματοδότησε ο δήμος το 2009;

Πιστεύουμε πρώτα απ' όλα ότι είναι το ντόπιο δυναμικό της και η ικανότητα αλληλεπίδρασης που διαθέτει.Από τον προαναφερθέντα προϋπολογισμό μόνο 7667 ευρώ, ποσοστό 20% δόθηκε για χρηματοδότηση εκδηλώσεων που αφορούν Κυθήριους καλλιτέχνες και Κυθηραϊκά δρώμενα ( καρναβάλι Ποταμού, συναυλία Τσολάκου και Χριστουγεννιάτικη εκδήλωση του Δήμου). Και παρ' ότι η ανάδειξη τοπικού πολιτισμού θα έπρεπε να είναι πρώτος στόχος του συγκεκριμένου προϋπολογισμού. Μήπως φίλοι μου νομίζετε ότι ο Κυθήριος καλλιτέχνης επιβάλλεται να είναι ερασιτέχνης και να προσφέρει δωρεάν (για να μην παρεξηγηθεί) το «άχρηστο προϊόν» του και συγχρόνως τον καλύτερο εαυτό του; Ας τα δώσουμε λοιπόν στον επιτήδειο από την Αθήνα που παρ' ότι προσφέρει κάτι παρεμφερές με το, τσάμπα, δικό μας, όλο και κάτι περισσότερο θα ξέρει και κανείς δεν θα μας κατηγορήσει ότι τα δώσαμε σε «φίλους μας». Θυμίζω ότι 9365,30 ευρώ δηλαδή 24,5% του προϋπολογισμού δόθηκαν σε ομάδες από την Αθήνα για δύο παραστάσεις Καραγκιόζη και δύο συναυλίες με ρεμπέτικα. Ο υπεύθυνος για τα πολιτιστικά με αυτά τα χρήματα θα μπορούσε να ανιχνεύσει, να οργανώσει και να υποστηρίξει τις τοπικές καλλιτεχνικές δυνάμεις, που όπως αποδεικνύει και η Τσικνοπέμπτη περισσεύουν στο νησί.

Δεν οφείλει όμως ο Δήμος να προσκαλεί καλλιτέχνες και εκδηλώσεις για να ενημερώνει και να μορφώνει (όχι απλά να ψυχαγωγεί) τους Κυθήριους; Σωστά! Με την προϋπόθεση να επιλέγουμε εμείς, σαν Δήμος, με γνώση και με κριτήρια και όχι να μας επιλέγουν λόγω της αφέλειάς μας. Όχι απλά να «τα δίνουμε» στον Αθηναίο μάνατζερ για να περηφανευόμαστε και μόνο ότι καταφέραμε να φέρουμε τον «τάδε διάσημο» στα Κύθηρα. Το έψαξε κανείς αν ο «τάδε διάσημος» σε περιόδους κρίσης θα ερχόταν και με τα μισά λεφτά; Δεν θα μπορούσε η συναυλία του να είναι αυτοχρηματοδοτούμενη από εισιτήρια αφού είναι «διάσημος»; Γιατί ιδιώτες οργανωτές έφεραν το καλοκαίρι τον Σωκράτη Μάλαμα βγάζοντας και κέρδος από τα εισιτήρια και ο φορολογούμενος πρέπει να πληρώσει 7140 ευρώ για την συναυλία της Ελένης Τσαλιγοπούλου; Με τα λεφτά που ήρθε ο «διάσημος» δεν θα μπορούσαν να οργανωθούν τρεις ή πέντε εκδηλώσεις με όχι τόσο «διάσημους» αλλά όμως σημαντικούς καλλιτέχνες, με των οποίων το έργο δεν θα είχε άλλη ευκαιρία να έλθει σε επαφή ο Τσιριγώτης;
Η παράσταση της Τσικνοπέμπτης είναι από τις ελάχιστες πολιτιστικές εκδηλώσεις που γίνονται μέσα στο χειμώνα. Πάντα σύμφωνα με τον πίνακα του Δήμου, το 92.7% του προϋπολογισμού δόθηκε για καλοκαιρινές εκδηλώσεις. Τον Χειμώνα δεν χρειαζόμαστε πολιτισμό; Απ' ότι φαίνεται όμως, είναι τότε που τον χρειαζόμαστε. Η έλλειψη πολιτιστικού σχεδιασμού για τον χειμώνα αποδεικνύει και αυτή την, κατά τη γνώμη μας, διαχρονική νοοτροπία των περισσότερων διοικούντων στην Ελλάδα που πιστεύουν ότι οι καλλιτεχνικές εκδηλώσεις είναι μόνο για την προβολή και για τον τουρισμό και όχι για το καλό της κοινωνίας και την ανύψωση του μορφωτικού επιπέδου της.

Η παράσταση της Τσικνοπέμπτης ανέδειξε τη σημασία της τέχνης του θεάτρου, της τέχνης με τις πιο βαθιές ρίζες στην Ελλάδα και της ευχέρειας που έχει να περικλείει και άλλες τέχνες όπως την ποίηση, την μουσική, τα εικαστικά καi τον χορό. Επανερχόμενος τώρα στον προϋπολογισμό του Δήμου για τα πολιτιστικά, θέλω να επισημάνω ότι το 65% των χρημάτων δόθηκε για αμιγώς μουσικές εκδηλώσεις οι οποίες μάλιστα είχαν σχέση αποκλειστικά με το Ελληνικό τραγούδι. Ερώτηση: αυτό συνέβη επειδή δεν χρειαζόμαστε τα άλλα είδη μουσικής και τις άλλες τέχνες ή μήπως γιατί οι μάνατζερ μερικών «διάσημων» πλην παρηκμασμένων τραγουδοποιών είναι πιο δραστήριοι από τους, ερασιτέχνες στην επικοινωνία, εκπροσώπους μικρών και φθηνών ομάδων που θα μπορούσαν να προσφέρουν μια ολοκληρωμένη καλλιτεχνική πρόταση για το νησί;

Η παράσταση της Τσικνοπέμπτης έδειξε ότι στο νησί υπάρχει δίψα για δημιουργική απασχόληση και πολλά από τα άτομα που μας έδειξαν το ταλέντο τους ήταν παιδιά. Θυμήθηκα τα μαθήματα εικαστικών και θεάτρου που είχε οργανώσει πέρυσι ο Δήμος. Απ' ότι φαίνεται είχαν μηδενικό κόστος γιατί δεν περιλήφθηκαν στην περίφημη λίστα των πολιτιστικών εξόδων, όπως και κανένα άλλο έργο καλλιτεχνικής υποδομής και εκπαίδευσης. Αφού δεν είχε κόστος, γιατί λοιπόν μια τόσο καλή ιδέα δεν υλοποιήθηκε και φέτος; Εκλιπαρούμε τον Δήμο να κάνει κάτι για την καλλιτεχνική εκπαίδευση των παιδιών μας γιατί δεν υπάρχει σχεδόν καμιά εναλλακτική λύση, ειδικά για όσους δεν μπορούν να πληρώσουν για κάτι τέτοιο. Τη σημασία μιας τέτοιας κίνησης την έχουμε αναλύσει και θα την αναλύσουμε και στο μέλλον.

Αυτά και άλλα πολλά τα ρωτάω με θετική διάθεση προς χάριν του να διορθωθεί κάτι στον χώρο του πολιτισμού. Η εκάστοτε πολιτεία όταν προσφέρει ψυχαγωγία στους πολίτες της πρέπει να περιλαμβάνει, κατά τη γνώμη μου, έννοιες όπως μύηση, μόρφωση και υποδομές και όχι «άρτο και θεάματα». Και οφείλει να οργανωθεί προς αυτή την κατεύθυνση.

Το αυγό του φιδιού

Από την επικαιρότητα: «Αρχίζει η συζήτηση στη βουλή επί του νομοσχεδίου για χορήγηση ιθαγένειας και πολιτικών δικαιωμάτων στους μετανάστες 2ης γενιάς. Η ΝΔ και ΛΑΟΣ αναμένεται να τηρήσουν ‘σκληρή γραμμή’...».

Απορία, ανακούφιση, ντροπή και τρόμος!

Απορία γιατί να θεωρούμε «μετανάστες» ανθρώπους που γεννήθηκαν, μεγάλωσαν και ζουν σε τούτη δω την χώρα, φοίτησαν την εκπαίδευσή της, μιλούν (χωρίς ξένη προφορά) και γράφουν την επίσημη γλώσσα της, δηλώνουν Έλληνες και θέλουν να είναι Έλληνες. Γιατί να θεωρούνται «μετανάστες» άνθρωποι που δεν γνώρισαν άλλη χώρα από την Ελλάδα και που πιθανώς δεν γνωρίζουν άλλη γλώσσα από τα Ελληνικά; Έχουν μήπως κάτι ανιχνεύσιμο στο αίμα που τους ξεχωρίζει από τους υπόλοιπους ή μήπως φταίει ότι το όνομά τους δεν ακούγεται σωστό; Φταίνε αυτοί που οι γονείς τους άφησαν τον τόπο τους για μια καλύτερη ζωή ώστε τα παιδιά τους να γεννηθούν στην Ελλάδα; Αρκεί αυτό για να τους κολλήσει η μάλλον υποτιμητική ταμπέλα «μετανάστης» ενώ ουδέποτε έχουν μεταναστεύσει από οπουδήποτε; Πρόκειται για κάποιου είδους εκδίκηση επειδή οι γονείς τους ήλθαν «να μας φάνε το ψωμί» ή μήπως υποφέρουμε από υπερπληθυσμό και αρνούμαστε την ελληνική ιθαγένεια σε κάποιους από τους γείτονες, συμμαθητές και συμπολίτες μας; Γιατί αυτή την ιθαγένεια να την δικαιούνται Αυστραλοί, Αμερικάνοι, Γερμανοί, Ρωσοπόντιοι που πολλές φορές ούτε την γλώσσα γνωρίζουν ούτε στην χώρα έχουν μείνει ή σκοπεύουν να μείνουν, μόνο και μόνο επειδή κάποιος γονιός, παππούς ή προπάππος τους είχε Ελληνικό όνομα, και αρνείται η πολιτεία τόσα χρόνια αυτό το δικαίωμα σε παιδιά που δεν γνώρισαν άλλο τόπο; Τέλος σε τι έχασαν παλιότερα οι μεγάλες χώρες που αγκάλιασαν τα παιδιά των Ελλήνων μεταναστών ως ισότιμους πολίτες τους και φοβάται να κάνει το ίδιο και η Ελληνική πολιτεία;

Ανακούφιση γιατί “κάλιο αργά πάρα ποτέ”. Μια από τις περιπτώσεις, σπάνιες δυστυχώς, που η πολιτεία αφουγκράζεται την πραγματικότητα, προσαρμόζει και εκσυγχρονίζει τους νόμους. Έτσι θα πάψουμε και εδώ στα Κύθηρα να βλέπουμε αυτή την αδικία να συντελείται δίπλα μας. Όσοι από εμάς έχουν συμμετάσχει στην εκπαίδευση,γνωρίσαμε αυτά τα παιδιά από τις πρώτες τάξεις του δημοτικού, τα είδαμε να λένε το ποίημα τους στην πλατεία και να εξυμνούν την δόξα της πατρίδας μας, να πηγαίνουν αγόγγυστα στην εκκλησία ακόμη και αν δεν επρόκειτο για την θρησκεία των γονιών τους, τα είδαμε να γεμίζουν τα σχολικά κτίρια δίνοντας το δικαίωμα στους τσιριγώτες να ζητούν «νέα και σύγχρονα σχολεία».Τα βλέπουμε τώρα να μεγαλώνουν και να δίνουν νεανική πνοή στον γερασμένο πληθυσμό του νησιού. Τα νεανικά τους πρόσωπα μας γεμίζουν αισιοδοξία και ελπίδα ότι ετούτος ο τόπος θα μείνει ζωντανός για μερικά ακόμη χρόνια πριν μεταβληθεί σε ένα και μόνο καλοκαιρινό θέρετρο που θα ερημώνει τον χειμώνα. Η ένεση ζωής που δόθηκε στα Κύθηρα την δεκαετία του 90 μπορεί να μην επαναληφθεί ξανά, καθώς τα παγκόσμια πράγματα συνεχώς αλλάζουν. Αυτοί οι νέοι τσιριγώτες όμως θα μείνουν κουβαλώντας τις ίδιες αναμνήσεις με κάθε έναν από εμάς που μεγάλωσε σε τούτο τον τόπο. Και μακάρι να μεγαλώσουν εδώ και τα δικά τους παιδιά, χωρίς την στάμπα του πολίτη ενός «κατώτερου Θεού».

Ντροπή όχι απλά γιατί κάποιοι από εμάς τους “αυτόχθονες” τσιριγώτες διαφωνούν με όλα αυτά. Αλλά γιατί αφού στηριχθήκαμε εξ ολοκλήρου στους μετανάστες για να δημιουργήσουμε μια τοπική οικονομία που δεν θα μπορούσαμε να την ονειρευτούμε καν τις δεκαετίες του 70 και του 80 τώρα αρνούμαστε ή κάνουμε του δύσκολους για να αποδώσουμε στα παιδιά τους αυτά που δικαιούνται. Σε τούτο το νησί οι μετανάστες ζωντάνεψαν την ερημωμένη ύπαιθρο προσφέροντας την δούλεψή τους στους γερασμένους ιδιοκτήτες της. Σε τούτο το νησί οι μετανάστες έχτισαν με τα χέρια τους τα σπίτια οπού ζούμε και ένας Θεός ξέρει πως θα είχε συντελεστεί χωρίς αυτούς, το θαύμα της αναπτυξιακά ανθοφόρας «οικοδομής» που έδωσε το «φιλί της ζωής» στην ντόπιους να μείνουν στον τόπο τους αφεντικά. Σε τούτο το νησί ο τουρισμός δεν θα είχε την ανάπτυξη που έχει αν δεν στηριζόταν στα εργατικά χέρια των μεταναστών. Τέλος σε τούτο το νησί η εμπορική κίνηση και τα νέα μαγαζιά που ανοίγουν το ένα μετά το άλλο στηρίζονται στα λεφτά αυτών των μεταναστών που αγοράζουν και καταναλώνουν όπως όλοι μας. Χωρίς αυτούς τα Κύθηρα θα είχαν σβήσει και οι Κυθήριοι θα είχαν φύγει... μετανάστες. Τόσα χρόνια κανείς δεν αναφέρεται σε αυτό λες και είναι θέμα ταμπού ενώ διαχρονικά οι τοπικοί ηγέτες (πολιτικοί και θρησκευτικοί) κάνουν πως δεν καταλαβαίνουν. Σε τούτο τον τόπο λοιπόν αρκετοί συμπολίτες μας έδωσαν την ψήφο τους σε ένα κόμμα που αρνείται την Ελληνική ιθαγένεια στα παιδιά των μεταναστών ενώ πολλοί άλλοι σε ένα κόμμα που κρατά «σκληρή γραμμή» σε μια τέτοια προοπτική. Το θεωρώ αχαριστία και ντρέπομαι για αυτό.

Τρόμος γιατί το «αυγό του φιδιού» της ξενοφοβίας και της μισαλλοδοξίας εκκολάπτεται στις φαινομενικά φιλήσυχες και ατάραχες κοινωνίες που όμως αργά ή γρήγορα και λόγω έλλειψης ελαστικότητας, ανοχών και συμπόνιας, νομοτελειακά θα οδηγηθούν σε καταστάσεις κρίσης, τις οποίες κανένας μας δεν θα ήθελε να ζήσει.

Σάββατο 26 Δεκεμβρίου 2009

Η βιομηχανία της κουλτούρας

«Οι κινηματογραφικές ταινίες και το ραδιόφωνο δεν έχουν πια ανάγκη να αυτοσυστήνονται ως μορφές τέχνης. Είναι αλήθεια ότι δεν είναι παρά «μπίζνες». Αλλά η αλήθεια αυτή έχει μετατραπεί σε ιδεολογία για να δικαιολογήσει τα σκουπίδια που σκόπιμα παράγουν.»

Το παραπάνω σχόλιο σημείωνε σε κείμενό του με τίτλο “Η βιομηχανία της κουλτούρας: ο διαφωτισμός ως εξαπάτηση των μαζών” ο μεγάλος κοινωνικός φιλόσοφος και κριτικός των “μίντια” , μέλος της σχολής της Φρανκφούρτης, Τεοντόρ Αντόρνο το 1947. ‘Ήδη από τότε είχε διακρίνει και προβλέψει ολοκάθαρα τις συνέπειες, προς το αρνητικότερο, που θα είχε η επίδραση των μέσων στον ανθρώπινο πολιτισμό. Σήμερα βέβαια θα βάζαμε πρώτη στην λίστα αυτών των μέσων την τηλεόραση, η οποία ξεπέρασε τα άλλα δύο, τόσο όσον αφορά την επιδραστικότητα όσο και στην παραγωγή σκουπιδιών.
Με πολύ απλά λόγια ο Αντόρνο είπε πως τα ηλεκτρονικά μέσα όχι μόνο παράγουν πολιτιστικά και καλλιτεχνικά σκουπίδια αλλά με την ισχύ που διαθέτουν μας τα επιβάλλουν κιόλας χωρίς εμείς να το παίρνουμε μυρουδιά! Πως το καταφέρνουν αυτό; Πρώτον παράγοντας συνεχώς ίδια (πανομοιότυπα) πράγματα, ελαχιστοποιώντας την ανάγκη να αποφασίζει ο κόσμος τι του αρέσει και τι όχι, και δεύτερον, με την ανηλεή επανάληψη, που προσδίδει “πλυσιοεγκεφαλικό” κύρος στο προϊόν, αλλά και κλείνει πάλι, απαγορευτικά την πόρτα στην διαφορετικότητα.

Μήπως τα βρίσκετε όλα αυτά υπερβολικά; Μήπως σας ακούγονται σαν “θεωρίες συνωμοσίας”; Ακούστε τα αποτελέσματα μιας μικρής έρευνας που έκανα ο ίδιος στα σχολεία των Κυθήρων (Δημοτικά και Γυμνάσιο) όταν δίδασκα εκεί πριν έξι χρόνια. Έκανα την πολύ απλή ερώτηση: “Τι μουσική σας αρέσει;” και ζήτησα από κάθε παιδί χωριστά να μου δώσει μιαν απάντηση. Το 90% των παιδιών μου απάντησαν ότι “ακούν τα πάντα” αλλά όταν τα πίεσα να μου δώσουν πιο συγκεκριμένη απάντηση μου ανέφεραν το όνομα μιας και μόνον Ελληνίδας αοιδού η οποία εκείνη την εποχή είχε ξεφύγει από τα “καταγώγια” της γαρδένιας και του σπασμένου πιάτου, και ελάμβανε εξαιρετικής προβολής από “τιβί” και “ράδιο” και από τους “δουλοπρεπείς” δορυφόρους τους. Οι τελευταίοι, είναι διάφορα έντυπα κουτσομπολίστικου χαρακτήρα αλλά κυρίως οι χώροι βραδινής διασκέδασης που στοχεύουν στην μαθητική νεολαία και όπου πλέον παίζουν σχεδόν αποκλειστικά τα ίδια κομμάτια με τα “play lists” του εμπορικού ραδιοφώνου της Αθήνας. Τα “play lists” είναι ο κατάλογος των κομματιών που “πρέπει” να παιχτούν σε συγκεκριμένες ποσότητες και συχνότητες από τους σταθμούς, τον οποίο (κατάλογο), τους δίνουν απευθείας οι μεγάλες δισκογραφικές εταιρίες.
Ερώτηση: Και γιατί αυτά υπακούν;
Απλή απάντηση: Γιατί έχουν τον ίδιο ιδιοκτήτη. Για παράδειγμα το 60% των ελληνικών εμπορικών δισκογραφικών εταιρειών, το δημοφιλέστερο ελληνικό μουσικό περιοδικό καθώς και μεγάλη Αθηναϊκή εφημερίδα και ραδιοφωνικός σταθμός ανήκουν σε έναν άνθρωπο.
Λίγο πιο σύνθετη απάντηση: Γιατί έχουν τα ίδια συμφέροντα για να βγάλουν λεφτά μέσω των πωλήσεων οι μεν και μέσω της διαφήμισης οι δε. Το εύκολο και αναγνωρίσιμο προϊόν πουλάει ευκολότερα από την πραγματική τέχνη. Η τελευταία είναι δύσκολη στην πώληση γιατί έχει μεγάλη ποικιλία εκφάνσεων και πολυχρωμία ύφους, δεν παράγεται εύκολα και δεν καθυποτάσσεται πειθήνια στις ανάγκες του εμπορίου. Αφού λοιπόν ο έμπορος μπορεί να βγάζει μόνος του το φτηνό προϊόν του, όπου με την δύναμη των μέσων που κατέχει, μπορεί να το διαδώσει ανεμπόδιστα, να το ελέγχει πλήρως και να το αξιοποιεί στο μέγιστο βαθμό, γιατί να επενδύει πια στην πραγματική τέχνη όπου και κόστος έχει, και αμφίβολη (γιατί δεν υπακούει πάντα στους κανόνες των μέσων) απήχηση; Υπάρχει μόνο ένα μικρό πρόβλημα: το “προϊόν” παλιώνει γρήγορα σε σχέση με την πραγματική τέχνη. Εύκολη η λύση στο πρόβλημα: την επόμενη χρονιά ο έμπορος βγάζει ένα ολόφρεσκο νέο προϊόν φτιαγμένο ακριβώς με τις ίδιες προδιαγραφές. Και όντως, όταν μετά κάποιο διάστημα ξαναρώτησα τα παιδιά στην τάξη τι μουσική τους αρέσει, ελάχιστα μου ανέφεραν την ίδια τραγουδίστρια. Την είχαν ξεχάσει ήδη. Ένα νέο όνομα είχε πάρει την θέση της.

Οι μεγάλες πόλεις έχουν κάποιες άμυνες στην δύναμη του εμπορίου. Παρότι και εκεί το 90% καταναλώνει πολιτιστικά υποπροϊόντα αντί να γεύεται την εμπειρία της τέχνης, υπάρχει πάντα χώρος για την τελευταία, να αναπνέει και να διαδίδεται, λόγω αριθμού πληθυσμού. Ο πραγματικός καλλιτέχνης παλεύει όσο μπορεί αλλά συνήθως έχει πρόβλημα πως να διαδώσει το έργο του μιας και τα μέσα τα κατέχει ο έμπορος. Για αυτό το λόγο αναγκάζεται να αλλάξει ή και να υποβιβάσει πολλές φορές ποιοτικά την μορφή του έργου του ώστε να γίνει εμπορικά αναγνωρίσιμο.
Τι γίνεται με την επαρχία όμως και ειδικά με τα Κύθηρα; Η κατάσταση είναι θλιβερή! Τα Κύθηρα βομβαρδίζονται μόνο από τα “προϊόντα” των μέσων και με τίποτε άλλο! Η εκπαίδευση σιωπά! Ακόμη όμως και όταν κάνει κάτι είναι από τον ζήλο κάποιων εκπαιδευτικών και όχι από κάποια σχεδιασμένη μέθοδο. Ο πολύς κόσμος, που δεν έχει διδαχτεί από κανένα ότι η τέχνη είναι μύηση και εμπειρία, την έχει υποβιβάσει και μόνο ως μέσον διασκέδασης. Τα “προϊόντα” είναι τα μόνα που του προσφέρονται για αυτό τον σκοπό ( που να ψάχνει να βρει καλύτερα) και τα “καταναλώνει” ανενδοίαστα. Παλιά ακούγαμε μουσική επειδή το είχαμε όλοι ανάγκη, καλλιτέχνες και κοινό. Τώρα ακούμε γιατί κάποιος κάπου θέλει μόνον να βγάλει λεφτά.

Δύο από τους τρεις Κυθηραϊκούς ραδιοφωνικούς σταθμούς παίζουν σχεδόν αποκλειστικά τραγούδια των “play lists”. Λες και θα έχαναν αν αποβιβάζονταν από το άρμα του εμπορίου για να μας δώσουν λίγο πολιτισμό. Αλλά επιλέγουν το μηδενικό ρίσκο για “δημοφιλία”, προτιμώντας να ενταχθούν σε ένα μεγαλύτερο πανίσχυρο σύστημα. Και μας φέρνουν τα σκουπίδια στην πόρτα μας. Εμείς που σαν λαός υποτίθεται ότι είμαστε περήφανοι και ανυπόταχτοι σε οποιονδήποτε θέλει να μας επιβληθεί, έχουμε πέσει σαν ώριμο φρούτο, στα νύχια της προκατασκευασμένης για κατανάλωση τέχνης και των εμπόρων που την παρασκευάζουν και την διακινούν. Όποιος τολμά να αντισταθεί, υποβιβάζεται στα πλαίσια του αφελούς και του γραφικού. Το μέγα άλλα κατευθυνόμενο πλήθος αποφασίζει για το πού θα τραβήξουμε και ας φωνάζουν οι λίγοι πως πάμε για τον γκρεμό.

“Κάτσε ρε φίλε” θα πουν κάποιοι. “Ακόμη και αν είναι έτσι τα πράγματα, τι έγινε δηλαδή; την βολή μας την έχουμε και τίποτα σπουδαίο δεν διακυβεύεται”. Θα διαφωνήσω κάθετα! Θα επανέλθω όμως με μελλοντικό άρθρο πάνω σε αυτό το θέμα. Για την ώρα θα παραθέσω απόσπασμα από το ίδιο κείμενο του Τεοντόρ Αντόρνο και θα παρακαλούσα τους φίλους αναγνώστες να το προσέξουν ιδιαίτερα:

«Διασκεδάζω σημαίνει λέω ναι, είμαι σύμφωνος. Αυτό δεν είναι δυνατό παρά μόνο όταν απομονώσει κανείς τη διασκέδαση από το σύνολο της κοινωνικής διαδικασίας, όταν την αποκτηνώσει θυσιάζοντας από την αρχή την αξίωση που έχει κάθε έργο, ακόμη και το πιο ασήμαντο, να αντανακλά, μέσα στο όριά του,το όλο. Διασκεδάζω σημαίνει πάντα: δεν σκέφτομαι τίποτε, ξεχνώ τον πόνο ακόμη κι όταν δείχνεται. Κατά βάθος η διασκέδαση είναι μια μορφή αδυναμίας. Είναι πράγματι μια φυγή αλλά όχι, όπως λένε, μια φυγή από την θλιβερή πραγματικότητα. Αντίθετα, είναι μια φυγή από την τελευταία θέληση για αντίσταση, την οποία μπορεί ακόμη να δώσει στον καθένα αυτή η πραγματικότητα. Η απελευθέρωση,την οποία υπόσχεται η διασκέδαση, είναι απελευθέρωση από την σκέψη και από την άρνηση. Η αδιαντροπιά της ρητορικής ερώτησης “τι θέλουν οι άνθρωποι;” έγκειται στο γεγονός ότι απευθύνεται σ’ εκείνους ακριβώς τους ανθρώπους που πρόκειται να χάσουν προοδευτικά την ατομικότητά τους, την ικανότητά τους να σκέφτονται.»

Σάββατο 5 Δεκεμβρίου 2009

“Η πατρίδα σου η γελοία…”

Tου Παναγιώτη Λευθέρη

Αντιγράφω από την ηλεκτρονική σελίδα ειδήσεων του in.gr στις 28-10:
«Την κατάργηση των μαθητικών παρελάσεων εισηγούνται με ερώτησή τους προς την υπουργό Παιδείας, 'ΑνναΑννα Διαμαντοπούλου δύο βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ, ο Γρηγόρης Ψαριανός και ο Τάσος Κουράκης. Όπως τονίζουν, το έθιμο των μαθητικών παρελάσεων «καθιερώθηκε στη χώρα επί Μεταξά, αναζωογονήθηκε επί Χούντας και συνεχίζεται μέχρι σήμερα ως κατάλοιπο μιας άλλης εποχής χωρίς να προσφέρει τίποτα το ουσιαστικό στη σημερινή, σύγχρονη εκπαιδευτική και μαθησιακή διαδικασία». Προσθέτουν μάλιστα ότι οι μαθητικές παρελάσεις «έρχονται σε πλήρη αντίθεση με τις σύγχρονες παιδαγωγικές αντιλήψεις που αντίκεινται στην “στρατικοποίηση'”των μαθητών». Όπως τονίζουν οι δύο βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ υπάρχουν πιο αποτελεσματικοί τρόποι για να καλλιεργηθεί η ιστορική μνήμη και για να εμβαθύνουν οι μαθητές στο νόημα των ιστορικών γεγονότων.«Ολόκληρη η μαθητική κοινότητα μπορεί να πραγματοποιεί εκδηλώσεις πολιτιστικού περιεχομένου μέσα στον χώρο του σχολείου και έτσι οι μαθητές με ποικίλες δράσεις βιωματικού χαρακτήρα να έρθουν σε άμεση επαφή με το ιστορικό παρελθόν, ώστε να καλλιεργηθεί η ιστορική τους μνήμη».

Επίσης αντιγράφω από άρθρο του Στέφανου Κασιμάτη στις 27-10 στην Καθημερινή:
“Από τις ουκ ολίγες εθνικές επετείους στο ημερολόγιό μας, η 28η Οκτωβρίου είναι εκείνη που φανερώνει καλύτερα τη νεοελληνική ιδιαιτερότητα. Τι γιορτάζουμε αύριο; Την απώθηση της εισβολής των Ιταλών το 1940. Κατά συνέπεια, δηλαδή, γιορτάζουμε την είσοδο της χώρας στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και, συγχρόνως, στην τραγικότερη δεκαετία της ιστορίας μας τον εικοστό αιώνα, το κόστος της οποίας ακόμη πληρώνουμε. Ενώ, κατά κανόνα, στις περισσότερες χώρες γιορτάζουν είτε το τέλος του πολέμου είτε την απελευθέρωσή τους από τις δυνάμεις του Άξονα, εμείς επιλέγουμε να γιορτάζουμε την έναρξη της εμπλοκής μας στον πόλεμο, επειδή σημαδεύτηκε από μία αναπάντεχη ελληνική νίκη. Άλλωστε, ο Ιωάννης Μεταξάς, στη συνάντηση του με τον Ιταλό πρεσβευτή ποτέ δεν εξεστόμισε το θρυλικό «όχι». Ως άνθρωπος που καταλάβαινε άριστα τις διεθνείς σχέσεις και είχε επίγνωση των γενικότερων επιπτώσεων που θα είχε η ιταλική εισβολή στην πορεία της χώρας, αρκέστηκε να πει στα γαλλικά: «Alors, c’ est la guerre». Ώστε λοιπόν, ο πόλεμος...”

Θα ήθελα να σχολιάσω τις παραπάνω θέσεις σε σχέση με τον εορτασμό των εθνικών επετείων στα Κύθηρα. Γεγονός είναι ότι απολύτως τίποτα δεν έχει αλλάξει στον τρόπο που εορτάζονται αυτές οι επέτειοι από την εποχή που ήμουν μαθητής πριν από 25 και βάλε χρόνια. Πιθανότατα να μην έχει αλλάξει τίποτα και από την εποχή που ήταν οι γονείς μου μαθητές. Επειδή όμως οι αλλαγές στην κοινωνία από τότε, είναι καταιγιστικές και καθοριστικές για τις συνήθειες και τον τρόπο ζωής και σκέψης, είναι δίκαιο νομίζω να αναρωτιέμαι, πως είναι δυνατόν αυτές οι επέτειοι που υποτίθεται ότι την αφορούν άμεσα, ως εορτές μνήμης, να επαναλαμβάνονται πανομοιότυπες χρόνο με το χρόνο, λες και είναι βουτηγμένες στην φορμόλη, χωρίς την αντίστοιχη ανανέωση που θα απαιτούσε κάθε ζωντανή κοινωνική διαδικασία. Και είναι δίκαιο επίσης να αναρωτιέμαι μήπως στερούνται πια παντελώς νοήματος, παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις του “πανηγυρικού της ημέρας”, για να μην πω ότι “φαιδροποιούν” κάποια γεγονότα που θα άξιζαν καλύτερης αντιμετώπισης και μνείας. Γιατί η παρακμή αυτή δεν αφορά τα γεγονότα που υποτίθεται ότι εορτάζουμε άλλα εμάς, την σημερινή Ελληνική (και Κυθηραϊκή) κοινωνία που είμαστε ανίκανοι να αφουγκραστούμε το παρελθόν, να το συνδέσουμε δημιουργικά και κριτικά με το παρών ώστε να προκύψει κάτι ζωντανό για την συλλογική μας μνήμη, κάτι ωφέλιμο για το μέλλον μας και των παιδιών μας.

Και όλα αυτά ίσως να μην με απασχολούσαν καθόλου αν δεν υπήρχε το γεγονός ότι το “μπαλάκι” για την διεκπεραίωση αυτών των επετείων το έχουμε “ρίξει” στα σχολεία, στους μαθητές και τους δασκάλους, στους χώρους που προετοιμάζουν το αύριο της κοινωνίας μας. Και τι διδάσκονται άραγε τα παιδιά από αυτές τις γιορτές που τους στερούν ώρες μαθημάτων για να μάθουν να κάνουν “εν - δύο” στην πλατεία; Ποιο το όφελος από τον κόπο των δασκάλων που καλούνται να διακόψουν την διδασκαλία της απαιτητικής ύλης για να στήσουν πανηγυράκια με τσολιάδες; Αν κρίνω από την βαρεμάρα και την αδιαφορία στα πρόσωπα των παιδιών ιδιαίτερα στο Γυμνάσιο και το Λύκειο όπου το επίπεδο του εορτασμού μάλλον υποτιμά την νοημοσύνη τους, και το άγχος των δασκάλων που καλούνται να φέρουν σε πέρας κάτι τόσο ξένο προς αυτά που σπούδασαν, το όφελος δεν είναι κανένα. Δυστυχώς, νομίζω ότι αντιθέτως, θα μπορούσαν να υπάρχουν βλαπτικές συνέπειες για το τρυφερό μυαλό των παιδιών μας.

Πρώτα η εμμονή να εορτάζουμε τα γεγονότα, λες και δεν έχει μεσολαβήσει ούτε μια μέρα από τότε που συνέβησαν, έχει ως αποτέλεσμα να διδάσκεται η μισαλλοδοξία. Τραγουδούν τα παιδιά μας: “Ιταλία, η πατρίδα σου η γελοία” . Άντε να εξηγήσω εγώ στο γιο μου που πάει πρώτη τάξη ότι η Ιταλία δεν είναι μια χώρα “γελοία” άλλα μια κοινοτική εταίρος με πολλούς επισκέπτες στην Ελλάδα και εν πάση περιπτώσει ότι καμιά χώρα δεν μπορεί να χαρακτηρίζεται “γελοία”. Μετά η αναφορά στο “Αλβανικό μέτωπο” που κάνει πολλούς μικρούς Έλληνες και Αλβανούς στην τάξη να νομίζουν ότι τότε πολεμούσαν οι Έλληνες με τος Αλβανούς. Άλλα και γενικά η έλλειψη σεβασμού προς όλα τα παιδιά μεταναστών στα σχολεία μας (το μισό τους δυναμικό) όπου ο τρόπος με τον οποίο γίνεται αναφορά στον “πατριωτισμό” μπορεί να είναι προσβλητικός ή και εχθρικός προς την κουλτούρα τους. Μια υγιής κοινωνία δεν υποχρεώνει τα νέα της μέλη να ασπαστούν κάποιες αρχές με πλύση εγκεφάλου άλλα τα εμπνέει με τα επιχειρήματα, το συναίσθημα και τη λογική. Τέλος, αυτή η εικόνα του αιμοδιψή Τούρκου με το χαντζάρι, που μας “δυνάστευσε” και μας δυναστεύει ,αναρωτιέμαι αν συνεισφέρει στην επίτευξη μιας οριστικής φιλίας στην γειτονιά μας και εξαφάνιση της κάθε πιθανότητας πολέμου.
Μετά έχουμε τον παρωχημένο τρόπο με τον οποίο διδάσκουν αυτές οι εορτές την έννοια “πόλεμος” στα παιδιά. Εξάγεται το συμπέρασμα ότι το πόλεμος είναι μια ευκαιρία να γίνουν ήρωες σαν τους προγόνους τους άρα είναι κάτι απλό και καλό. Οι εορτές μας αντί να διδάσκουν την φρίκη του πολέμου ως όφειλαν και όπως γίνεται σε όλο τον πολιτισμένο κόσμο είναι κατά βάση "φιλοπολεμικές". Γιορτές για να αυτο-υμνηθούμε και να δοξάσουμε τη φάρα μας άλλα χωρίς ουσιαστικό διδακτικό περιεχόμενο προς όφελος του σήμερα και του αύριο. Και σίγουρα όχι από πρόθεση άλλα πάλι επειδή κανείς δεν ενδιαφέρεται να αλλάξει κάτι. Είμαι σίγουρος ότι κάποιοι θα πουν ότι όλα αυτά συνεισφέρουν προς όφελος μιας εθνικής εγρήγορσης σε περίπτωση πολεμικής σύρραξης. Η απάντηση είναι ότι εκτός και αν πιστεύουν ότι ο πόλεμος θα ξεσπάσει αύριο, το καθήκον της εκπαίδευσης είναι να διδάσκει την ειρήνη. Αν όμως έλθει αναπόφευκτα, όλοι μας είμαστε αρκετά πατριώτες για να κάνουμε αυτό που πρέπει, χωρίς ανεγκέφαλες διδαχές και κιτς εορτολόγια.

Καταλαβαίνω ότι στα Κύθηρα οι εορτές αυτές είναι μια ευκαιρία για “φανούν” προς τα έξω τα σχολεία μας και να “θαυμάσουν” οι γονείς τα παιδιά τους. Σωστό! Αλλά δεν μπορεί να γίνει αυτό με κάποιο άλλο τρόπο;

Ο Πανάρετος της Παιδείας

Του Παναγιώτη Λευθέρη

Ήταν Τετάρτη ή Πέμπτη όταν έλαβα το μήνυμα του Σταύρου να έχω έτοιμο το άρθρο μέχρι την Δευτέρα το αργότερο. Από μέρες είχα στο μυαλό μου την ιδέα, και ετοιμαζόμουν να γράψω κάτι για την προβληματική σχέση του πολίτη με το κράτος. Μια εχθρική μάλλον σχέση που χαρακτηρίζεται από αμοιβαία έλλειψη εμπιστοσύνης. Ίσως τις σκέψεις αυτές να είχε ενεργοποιήσει και το μότο του νέου πρωθυπουργού «πρώτα ο πολίτης». Σκεπτόμουν ότι είναι προφανές ότι πρώτη προτεραιότητα των κρατούντων θα πρέπει να είναι ο πολίτης, άρα για να το αναφέρει ως προεκλογικό σύνθημα, παραδέχεται ο νέος πρωθυπουργός, ότι κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει στην πραγματικότητα. Ότι δηλαδή, η βελτίωση των συνθηκών ζωής του μέσου πολίτη, ΔΕΝ ήταν ποτέ μέχρι τώρα πρώτη προτεραιότητα του κράτους. Ποια ήταν πρώτη προτεραιότητα; Μάλλον η διατήρηση των ισορροπιών εκείνων που τρέφουν το τέρας της απρόσωπης γραφειοκρατίας. Γιατί σε αυτή την χώρα έχουμε συνηθίσει να συναλλασσόμαστε με ένα κράτος χωρίς πρόσωπο και χωρίς κοινή λογική. Και κανένα προεκλογικό σύνθημα δεν θα ήταν ικανό να με κάνει να πιστέψω ότι κάτι θα μπορούσε να αλλάξει σε σχέση με αυτό.
Να όμως που την Παρασκευή το βράδυ, όπου βρέθηκα να παρακολουθώ τη δημόσια συζήτηση με το νέο Τσιριγώτη υφυπουργό παιδείας κ. Πανάρετο η ελπίδα ξαναγεννήθηκε μέσα μου. Ξαφνικά το κράτος απέκτησε ένα πολύ φιλικό και ελκυστικό πρόσωπο. Και έτσι αποφάσισα να αλλάξω το άρθρο και να το αφιερώσω σε αυτή την πρωτόγνωρη εμπειρία.

Οι προσδοκίες που με έσπρωξαν να παρευρεθώ σε αυτή τη συζήτηση ήταν από την αρχή υψηλές: Ουάου! Ένας υφυπουργός παιδείας στα Κύθηρα! Και μάλιστα Τσιριγώτης! Θα του πούμε για τα σχολεία! Θα μας τα φτιάξει αύριο! Ποτέ άλλοτε δεν κατορθώσαμε να εκφράσουμε τα προβλήματά μας τόσο κοντά στην λήψη αποφάσεων. Και όχι τα οποιαδήποτε προβλήματα. Είναι αυτά που αφορούν τα παιδιά μας. Είναι αυτά που, πολλές φορές, μας κάνουν να νοιώθουμε ανασφαλείς που τα μεγαλώνουμε στα Κύθηρα.

Κάτι που δεν γνώριζα ήταν ότι ο κ. Γιάννης Πανάρετος μεγάλωσε στον Ποταμό και έχει παρακολουθήσει στα Κύθηρα όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης. Αυτό ενίσχυσε ακόμη περισσότερο την αίσθηση ότι ο υπουργός «είναι ένας από εμάς» και ξέρει τα προβλήματά μας καλύτερα από τον καθένα. Αυτό εξήγησε, εν μέρει, και το ζήλο του να έλθει με το ξεκίνημα των καθηκόντων του στα Κύθηρα. Τι ποιο φυσιολογικό για έναν πολιτικό (όπως και για έναν καλλιτέχνη) να θέλει να επικοινωνήσει, πρώτα απ' όλα, με την κοινωνία στην οποία μεγάλωσε. Στα σημερινά Κύθηρα όμως ο κ. Πανάρετος δεν ήταν ευρέως γνωστός. Αυτό ίσως οφείλεται στο γεγονός ότι φαίνεται να είναι ένας άνθρωπος χαμηλού προφίλ, άνθρωπος της σκέψης και της δουλειάς και όχι της αυτοπροβολής. Πολλοί από αυτούς που πήραν τον λόγο απέναντί του έμοιαζαν πιο πολύ με πολιτικούς απ' ότι ο εκείνος. Ο κ. Πανάρετος δεν είναι πολιτικός και ούτε θέλει να δείχνει τέτοιος. Προτίμησε να φανεί ως ήπιος τεχνοκράτης ο οποίος γνωρίζει το αντικείμενό του, έχει όραμα και μπορεί να δώσει λύσεις στα πιο δύσκολα και χρονίζοντα προβλήματα. Πιο πολύ απ' όλα όμως φάνηκε η έννοια του να ακούσει τι έχει να του πει η μικρή μας κοινωνία σε επίπεδο βάσης. Αυτός ήταν και ο λόγος που απέκλεισε τις ομιλίες και τις προσφωνήσεις από την αρχή της εκδήλωσης ώστε να μπει κατ’ ευθείαν στο θέμα και να μην κουραστεί ο κόσμος. Κάτι τόσο απλό στη σύλληψη και τόσο σπάνιο στην εφαρμογή από αυτούς που πολιτεύονται στα Κύθηρα οι οποίοι δίνουν την εντύπωση ότι πρώτα τους ενδιαφέρει η δική τους προβολή (για τους ψήφους) και μετά να ακούσουν τον λαό. Σκέφτηκα ότι έπρεπε να έλθει ο κ. Πανάρετος για να μας θυμίσει ότι ένα από τα καθήκοντα αυτών που μας κυβερνούν είναι να πυροδοτούν δημόσια συζήτηση και να διατηρούν φυσική παρουσία ανάμεσα στους πολίτες. Γιατί δημόσια συζήτηση στην Ελλάδα γίνεται μόνο μέσα από το προβληματικό μέσο της τηλεόρασης η οποία με την αισθητική της αλλά και με τα φίλτρα τα οποία διαθέτει καθιστά τον πολίτη παθητικό δέκτη. Και δεν πιστεύω επίσης ότι οι κομματικές εκδηλώσεις είναι πεδία ουσιαστικής δημόσιας συζήτησης.

Δεν ήταν εύκολο αυτό που έκανε ο κ. Πανάρετος να εκτεθεί μπροστά στους πολίτες. Αυτό που κάνουν συνήθως οι κρατούντες είναι να εκτίθενται μόνο μέσα σε προστατευμένους κομματικούς ή βουλευτικούς χώρους η έστω σε λιγότερο προστατευμένους δημοσιογραφικούς. Μπροστά στον πολίτη όμως ο κυβερνών είναι «γυμνός».Το πιο εύκολο πράγμα που θα μπορούσε να κάνει για να προστατευτεί θα ήταν να αρχίσει τις πλάνες υποσχέσεις. Αυτός όμως ούτε σχολικά κτίρια μας έταξε ούτε μαγικές λύσεις. Αλλά για κάποιο λόγο όλοι στην αίθουσα πείστηκαν πιο πολύ από ποτέ, ότι θα κάνει το καλύτερο δυνατό. Γιατί για πρώτη φορά συνομιλούσαν για το θέμα με πρόσωπο και όχι με απρόσωπους φορείς λήψης αποφάσεων. Γιατί το πρόσωπο με το οποίο μιλούσαν έδειξε να γνωρίζει σε βάθος το αντικείμενό του, που πάει πολύ πιο πέρα από την κατασκευή κτιρίων. Μας έπεισε ότι το πρόβλημα δεν είναι μόνο τα κτίρια αλλά η αντικατάσταση ενός πεπαλαιωμένου συστήματος εκπαίδευσης που βασίζεται στο «φύτεμα» της γνώσης από τον δάσκαλο στο μυαλό του μαθητή, αντί να προάγει την κριτική σκέψη,την συνεργασία και τις άλλες εκείνες συνθήκες που θα βοηθούσαν τον μαθητή να ανακαλύψει μόνος του την γνώση.

Ο κ. Πανάρετος φάνηκε να έχει όλες εκείνες τις αρετές που χρειάζεται κάποιος για την υψηλή θέση την οποία κατέχει. Μας έδωσε την εντύπωση δε, ότι αν δεν τα καταφέρει και αυτός στην δύσκολη αποστολή την οποία ανέλαβε, δεν θα τα καταφέρει κανείς.

Οι θόρυβοι του καλοκαιριού

Του Παναγιώτη Λευθέρη
 
Έφυγε και αυτό το καλοκαίρι και κανένα από τα μαύρα σύννεφα που προμηνύονταν για τον τουρισμό μας, ευτυχώς δεν έκανε την εμφάνισή του στα Κύθηρα.
Οι ορδές τουριστών κατέφθασαν όπως πάντα τον μήνα Αύγουστο και εκτός από την συνηθισμένη γκρίνια μερικών, οι επιχειρηματίες μας εμφανίζονται ευχαριστημένοι. Φαίνεται ότι ο τουρίστας στα Κύθηρα δεν αρνείται να πληρώσει ακόμη και τσουχτερό αντίτιμο  για την φιλοξενία και το φαγητό του  αρκεί οι υπηρεσίες να είναι αντίστοιχες αυτού που δίνει. Αλλιώς του χρόνου θα πάει σε άλλο νησί η και σε άλλη χώρα. Βέβαια τα Κύθηρα έχουν ένα μεγάλο και αξεπέραστο πλεονέκτημα. Την πανέμορφη και αμόλυντη φύση τους. Αυτό το χαρτί κινδυνεύουμε να το κάψουμε στον βωμό της ανάπτυξης. Άλλα για αυτό το θέμα έχουμε μιλήσει και θα ξαναμιλήσουμε στο μέλλον.
           
Είναι όμως ακόμη δύο κατηγορίες πραγμάτων που ζητούν οι τουρίστες από τον τόπο διακοπών τους. Πρώτα Ηρεμία – ησυχία  και μετά ψυχαγωγία – διασκέδαση. Άλλοι επιζητούν το ένα, άλλοι το άλλο, άλλοι και τα δύο σε διαφορετικές ώρες της ημέρας. Οι υποδομές του νησιού μας οφείλουν να τα παρέχουν και τα δύο, όχι μόνο στους τουρίστες αλλά και σε εμάς τους ντόπιους. Το πρόβλημα είναι ότι πάρα πολλές φορές το ένα υπονομεύει το άλλο. Ησυχία και διασκέδαση τις περισσότερες φορές, αποτυγχάνουν να συνυπάρξουν. Και αυτό γιατί όπου διασκεδάζει κόσμος υπάρχει θόρυβος. Μερικές φορές αυτό είναι αναπόφευκτο. Τις περισσότερες όμως φορές, κατά τη γνώμη μου, πολλοί θόρυβοι του καλοκαιριού θα μπορούσαν να ελεγχθούν αν είχαμε συνείδηση του προβλήματος. Ένα πρόβλημα που επειδή δεν είναι ορατό δεν του δίνουμε την πρέπουσα σημασία. Ένα παράδειγμα: η χρήση ηχογραφημένης μουσικής στα εστιατόρια. Κανένας από εμάς που βγαίνουμε έξω να φάμε δεν πάμε και για να ακούσουμε μουσική. Όλα τα μαγαζιά όμως ανεξαιρέτως, ταβέρνες, ζαχαροπλαστεία, καφέ, κρεπερί, ουζάδικα και καντίνες απάτητων μέχρι πρόσφατα παραλιών έχουν ένα ηχείο δίπλα στα αυτιά μας  να “τσιρίζει” άσματα ποικίλου ύψους και ήθους, και όπως ο ήχος τους ανακατεύεται με τον ήχο των μαχαιροπίρουνων  και των συνομιλιών των συνδαιτυμόνων, παράγεται ένας τοξικός θόρυβος τόσο για τα νεύρα  αυτών που τρώνε όσο και αυτών που κάνουν την βόλτα τους η μένουν πιο δίπλα. Την μουσική σίγουρα δεν την παρακολουθεί κανείς, τον θόρυβο όμως τον αντιλαμβάνονται όλοι, πολλές φορές όχι άμεσα, αλλά από τον εκνευρισμό και την ένταση που τους προκαλεί. Κατανοώ τα μαγαζιά  τα οποία ουσιαστικά “πουλάνε” μουσική για να τραβήξουν πελάτες, αλλά καθόλου αυτά όπου οι υπηρεσίες τους στοχεύουν μόνο στο φαγητό  η το γλυκό και την εξυπηρέτηση. Τι πιο όμορφο θα ήταν, να τρως η να πίνεις τον καφέ σου δίπλα στην θάλασσα και να μπορείς να ακούσεις τον ήχο των κυμάτων. Αντί’ αυτού θα πρέπει να ακούς πολλές φορές εντελώς ακατάλληλες για την περίσταση μουσικές, όπου θα ταίριαζαν ίσως σε βραδινά νυχτερινά κέντρα της Αθήνας, όπου σπάνε πιάτα και ρίχνουν γαρίφαλα στο κεφάλι της αοιδού, αλλά καθόλου για ένα ρομαντικό δείπνο δίπλα στην θάλασσα. Η ένταση δε της μουσικής και η ανάμειξή  της με την μουσική του διπλανού καταστήματος κάνουν και τους πελάτες να υψώνουν την ένταση  της φωνής τους για να μπορούν να συνομιλήσουν. Πρόκειται για έναν άλλης μορφής ρύπο όπου μπορεί να μην φαίνεται η να μην μυρίζει άσχημα, αλλά  όμως, όταν τον βιώνουμε καθημερινά, μειώνει εξίσου την ποιότητα της ζωής μας. Δεν είναι σωστό  πολλοί τουρίστες αλλά και ντόπιοι να αναζητούμε με αγωνία μια ήσυχη γωνιά για να φάμε η να πιούμε ένα καφέ στα Κύθηρα. Όλα αυτά λέγονται όχι από διάθεση γκρίνιας αλλά για να προλάβουμε το χειρότερο. Όποιος έχει επισκεφτεί νησιά τουριστικότερα των Κυθήρων μπορεί να καταλάβει τι εννοώ.

Άλλο θορυβώδες πρόβλημα: τα αυτοκίνητα. Ο αριθμός τους τον Αύγουστο ξεπερνά τον αριθμό που μπορεί να εξυπηρετήσει το οδικό μας δίκτυο. Ειδικά μέσα στα χωριά το πρόβλημα μεγεθύνεται πολύ. Νομίζω ότι αυτός ο “κατακλυσμός”  αυτοκινήτων (και ο θόρυβος που τα συνοδεύει) είναι το πιο αντιαισθητικό από τα προβλήματα που καλούνται να αντιμετωπίσουν οι αρχές και οι κάτοικοι τον Αύγουστο, αλλά, κατά την γνώμη μου, πολύ πιο εύκολο να λυθεί από άλλα πολύ μεγάλα προβλήματα, όπως είναι τα σκουπίδια, η διαχείριση των λημμάτων και η επαρκής παροχή νερού στους οικισμούς και τις τουριστικές  εγκαταστάσεις. Η διακοπή κυκλοφορίας αυτοκινήτων μέσα στα χωριά, όπως εφαρμόζεται στο Καψάλι, στον Αυλαίμονα και στην Χώρα πρέπει να διευρυνθεί και σε χωριά όπως η Αγία Πελαγία, ο Ποταμός και το Λιβάδι. Αφού ζούμε στην εποχή των δημοσίων έργων,  κατά την γνώμη μου πάντα, προτεραιότητες θα έπρεπε να είναι οι κατασκευές περιφερειακώνν δρόμων και πάρκινγκ σε Αγία Πελαγία και Λιβάδι, η κατασκευή πάρκινγκ στο Καψάλι και τέλος, τρόπος να μπαίνουν τα αυτοκίνητα στο Πάρκινγκ του Ποταμού, χωρίς να περνάνε μέσααπόο το χωριό. Μου έτυχε να κάνω μέχρι και πέντε συνεχείς αποτυχημένες προσπάθειες εξόδου από το πάρκινγκ του Ποταμού, επειδή άλλα οχήματα προσπαθούσαν να μπουν σε αυτό και επειδή άλλα οχήματα, παράνομα, είχαν παρκάρει στην είσοδό του. Νομίζω ότι αυτή η μορφή οδικού χάους δεν μας αξίζει. Και όπως έχει αποδειχθεί επανειλημμένα σε όλη την Ελλάδα και στα Κύθηρα, σε όσους δρόμους πεζοδρομήθηκαν, τα μαγαζιά που ήταν εκεί ωφελήθηκαν. Γιατί όλοι θέλουμε να μένουμε όσο το δυνατόν πιο μακριά από τον θόρυβο. Πόσο μάλλον στις διακοπές μας.

Σχολεία, ανεμογεννήτριες και ξερό ψωμί…

Του Παναγιώτη Λευθέρη
 
Δύο ολοσέλιδα και πολύ ενδιαφέροντα άρθρα στο προηγούμενο φύλλο της εφημερίδας “Κυθηραϊκά Κύματα” μου έδειξαν ξεκάθαρα ότι ο προβληματισμός και η αγωνία για τα θέματα των δημοτικών σχολείων και την εγκατάσταση των ανεμογεννητριών στα Κύθηρα καλά κρατούν και δεν πρόκειται να κοπάσουν σύντομα.
Το πρώτο από αυτά  είχε τον τίτλο “Θέσεις για το θέμα της Αιολικής Ενέργειας” και γράφτηκε από τον αξιόλογο Κυθήριο επιστήμονα Θοδωρή Κομηνό, ο οποίος ασχολείται με θέματα περιβάλλοντος τα τελευταία 20 χρόνια, γυρίζοντας όλη την Ελλάδα  ως μέλος κορυφαίων Ελληνικών περιβαλλοντολογικών οργανώσεων. Το άρθρο  κάλυψε το θέμα της εγκατάστασης αιολικών πάρκων στην Ελλάδα από πολλές πλευρές καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι στο όνομα της προστασίας του περιβάλλοντος  τείνει να συντελεστεί ένα έγκλημα σε βάρος της φυσικής ομορφιάς και της πολιτιστικής κληρονομιάς  του τόπου μας. Σε βάρος δηλαδή  ότι πιο σπουδαίου έχουμε στα Κύθηρα και αυτού ακριβώς που διαφημίζουμε για να προσελκύσουμε τουρίστες και αγοραστές περιουσιών. Γιατί ποιος θα έλθει για παράδειγμα να αγοράσει γη η σπίτι στα Κύθηρα έχοντας πάνω από το κεφάλι του, η έστω κοντά του, 150 -  200  πύργους,  ύψους 160 μέτρων ο καθένας. Όποιος ζει στα Κύθηρα  και δεν έχει πάει μια βόλτα στο Σταβλί, στο Γερακάρι, στον Ορθόλιθο και σε όλες τις παρθένες περιοχές που συζητούνται για την εγκατάσταση των μεταλλικών πύργων δεν μπορεί να καταλάβει τι θυσιάζει το νησί στον βωμό της “προστασίας του περιβάλλοντος” . Οι τόνοι τσιμέντου που πρέπει να χυθούν και οι τεράστιοι δρόμοι που πρέπει να κατασκευαστούν πάνω από μικρά συνάμπελα, λόφους και λαγκαδιές  θα αλλάξουν το Τσιρίγο που ξέρουμε για πάντα. Το Τσιρίγο του μικρού αμπελιού, του μικρού μονοπατιού, του μικρού ελαιώνα  πρέπει τώρα να συγκατοικεί με μιας άλλης κλίμακας ανθρώπινα κατασκευάσματα και πρέπει να “διακορευτεί” από τεράστιες ποσότητες οικοδομικών υλικών χυμένες στα πιο παρθένα σημεία του.  Τα παιδιά μας θα κληρονομήσουν το τοπίο αυτό, συντροφιά με μεταλλικούς γίγαντες και πυλώνες υψηλής τάσης. Σε όποιον υποστηρίζει ότι το Τσιρίγο πρέπει να πληρώσει αυτό το τίμημα προσχάρην του γενικού οφέλους ο Θοδωρής Κομηνός στο άρθρο του δίνει την απάντηση. Μας λέει ότι αν η πολιτεία θέλει πραγματικά να δράσει προς όφελος του περιβάλλοντος  χρησιμοποιώντας τις εναλλακτικές μορφές ενέργειας πρέπει να χαράξει άλλη πολιτική. Αντί  να πετάει την πρωτοβουλία στις δυνάμεις της κερδοσκοπίας, που τίποτα δεν μπορεί να τους σταθεί εμπόδιο, ούτε νοιάζονται πραγματικά για το περιβάλλον η την αισθητική, να δημιουργήσει κίνητρα και σχεδιασμό ώστε  κάθε μέρος σαν τα Κύθηρα να γίνεται ενεργειακά αυτόνομο και όχι εργοστάσιο παραγωγής πλούτου προς σπατάλη  των πολυπληθέστερων περιοχών. Και όταν όλη η Ευρώπη προσανατολίζεται πια στην εγκατάσταση μικρότερων μονάδων ή  περιορισμένων μακριά στην θάλασσα εμείς να ακούσουμε την εμπειρία τους και όχι να πράξουμε  τετελεσμένα σε βάρος της ποιότητας της ζωής των πολιτών.

Το δεύτερο άρθρο με τίτλο “Η αλήθεια για το εξατάξιο δημοτικό σχολείο” είναι υπογεγραμμένο από τον Όμιλο Ενεργών Κυθηρίων Πολιτών και σίγουρα γραμμένο από τον αξιοσέβαστο Μανώλη Δαπόντε η “Σιγουρομανώλη” , άνθρωπο με τεράστια προσφορά στα κοινά των Κυθήρων τα τελευταία 50 χρόνια. Ο κ. Δαπόντες, μας  παρουσιάζει αναλυτικά  το ιστορικό του παρασκηνίου της ίδρυσης εξατάξιων δημοτικών σχολείων στο νησί με ένα τρόπο πραγματικά διαφωτιστικό και όπως κανείς δεν έχει μπει στον κόπο να το παρουσιάσει στον κόσμο,  από όσο γνωρίζω, μέχρι τώρα. Μας αποκαλύπτει τραγελαφικούς χειρισμούς της γραφειοκρατίας πάνω στο θέμα και δεν έχουμε λόγους να μην τον πιστέψουμε ξέροντας καλά τις αδυναμίες του τόπου μας. Αμφισβητήσιμα είναι κατά την γνώμη μου τα σημεία που υποστηρίζει ότι δύο άνθρωποι για λόγους αγάπης του χωριού τους (τοπικισμού όπως τον αναφέρει) προσπάθησαν και κατάφεραν να μπλοκάρουν την οικοδόμηση του νέου σχολείου στο δικό του αγαπημένο χωριό, παρότι το τελευταίο ήταν καταλληλότερο και αρχικά επιλεγμένο (για τους “ξένους” που πιθανόν να διαβάζουν το άρθρο αυτό,  η απόσταση από το Λιβάδι στη Χώρα είναι μικρότερη από 4 χιλιόμετρα). Είναι ξεκάθαρο κατά την γνώμη μου ότι δεν υπάρχει πολιτική βούληση για το χτίσιμο των σχολείων στα Κύθηρα. Διαφορετικά δεν θα είχαν περάσει 6 χρόνια από την ανακοίνωση της δημιουργίας τους χωρίς να έχει γίνει ουσιαστικά τίποτα. Ούτε θα λάβαιναν, οι αποφασίζοντες, τόσο σοβαρά υπόψιν τους τη γνώμη μας, για το πως και το πού, αλλά θα έπρατταν ως συνήθως πράττουν σε αντίστοιχα θέματα, όπως από το πού θα βάλουν την κολόνα της ΔΕΗ, μέχρι το που θα μπουν οι ανεμογεννήτριες. Χωρίς δηλαδή να μας ρωτήσουν. Είμαι της γνώμης λοιπόν ότι όσοι τροφοδοτούν “ενδοοικογενειακές” έριδες στο νησί, με αφορμή το αν θα χτιστεί το σχολείο “στο χωριό τους” η αν θα κλείσει το σχολείο “στο χωριό τους”, προσφέρουν δεκανίκι στους “αποφασίζοντες” για να μην αποφασίζουν, άρα προσφέρουν κακές υπηρεσίες, εν αγνοία τους, στον τόπο μας που είναι το Τσιρίγο.

Γιατί οι Τσιριγώτες δεν θέλουμε να βλέπουμε τα σχολεία μας να κλείνουν

Του Παναγιώτης Λευθέρη

Μεγάλωσα στον Ποταμό και πήγα σχολείο στο διθέσιο τότε Δηλαβέριο δημοτικό. Όταν με το καλό γίνουν τα νέα κτίρια που θα στεγάσουν τα σχολεία θα κλείσει και αυτό τις πόρτες του στους μαθητές. Όπως τα σχολεία του Καραβά, των Λογοθετιανίκων, των Αρωνιαδίκων, του Μυλοποτάμου, του Καλάμου, των Κοντολιανίκων και άλλων που ξεχνώ τώρα. Τα κτίρια μένουν εκεί σαν κάτι να περιμένουν. Για να μας θυμίζουν τα παιδικά μας χρόνια και το ότι “σωθήκανε” τα παιδιά. Σε ποιόν αρέσει αυτό το θέαμα; Σε κανέναν. Συμβολίζουν την παρακμή μας και την αποτυχία μας σαν κοινωνία. Μας γεμίζουν θλίψη. Πολλοί οικισμοί, όλοι με μια εκκλησία και ένα σχολείο στη μέση. Τα χτίσανε οι παππούδες μας γιατί στα χρόνια τους βοήθεια απέξω δεν είχανε. Και θέλανε το καλύτερο για τα παιδιά τους όπως και εμείς σήμερα. Ας μιλήσουμε λοιπόν για το σήμερα. Σήμερα φοβόμαστε. Σήμερα δεν εμπιστευόμαστε κανέναν. Ούτε καν αυτούς που ξέρουν. Μας λένε ότι πρέπει να κλείσουμε κάποια από τα σχολεία μας προσχάρην να λαβαίνουν καλύτερη εκπαίδευση τα παιδιά μας. Ότι θέλανε δηλαδή και οι παππούδες μας όταν τα έχτιζαν. Σήμερα όμως φοβόμαστε. Και θέλουμε να μείνουν τα πράγματα ως έχειν. Σαν τη στρουθοκάμηλο που χώνει το κεφάλι της στο χώμα όταν φοβάται. Έχω ένα παιδί και του χρόνου θα πάει σχολείο. Θέλω το καλύτερο γι’ αυτό και πιστεύω ότι το καλύτερο είναι αυτό που λένε αυτοί που ξέρουν. Αυτό λέει και η λογική. Καλύτερα ο δάσκαλος να έχει μια τάξη στην αίθουσα πάρα δύο η τρεις. Καλύτερα τα παιδάκια στην τάξη να είναι δεκαπέντε παρά τρία. Για να μάθουν να ζουν στον πραγματικό κόσμο και να συνεργάζονται. Έχω το δίλημμα, το παιδί μου να έχει καλύτερη εκπαίδευση η το κτίριο να μαραζώσει σαν και τ’άλλα. Είναι ψεύτικο το δίλημμα. Αλίμονο αν πρέπει να πληρώσουν τα παιδιά μας την δική μας αδυναμία να κρατήσουμε τους χώρους ανοιχτούς. Ανοιχτούς σαν χώρους μόρφωσης, τέχνης και πολιτισμού. (ζωντανού πολιτισμού, δικού μας και της καθημερινότητάς μας). Σαν χώρους συζήτησης και ανταλλαγής ιδεών που θα μας απάλλασσε από τις πολώσεις στις οποίες βουλιάξαμε με αφορμή κάθε σοβαρό θέμα που προέκυψε στο νησί τα τελευταία χρόνια. Για να συζητάμε, βρε αδερφέ, αντί να καταστρέφουμε τα μυαλά μας μπροστά στην τηλεόραση. Αυτό θα θέλανε οι παππούδες μας να κάνουμε με τα κτίρια αυτά σήμερα. Μπορεί οι ανάγκες και οι συνθήκες της παιδείας να άλλαξαν (πάντα αλλάζουν) αλλά οι ανάγκες για πολιτισμό και συζήτηση δεν σταματούν ποτέ. Προτείνω λοιπόν, κάθε πολιτιστικός σύλλογος στο νησί να “υιοθετήσει” και από ένα κλειστό σχολείο και να το ξαναζωντανέψει. Με την βοήθεια των αρχών. Με την βοήθεια αυτών που ξέρουν. Να γίνονται μαθήματα, προβολές, ομιλίες, συναυλίες, θέατρα, συζητήσεις και ότι άλλο. Να υπάρχουν βιβλία και κομπιούτερ και να είναι οι χώροι αυτοί, αφορμή και στέγη για να δημιουργούνται πάσης φύσεως ενδιαφερόντων ομάδες, λέσχες και δραστηριότητες. Γιατί οι χώροι που χτίστηκαν για τον πολιτισμό πρέπει να μείνουν στον πολιτισμό και να μην γίνουν μαγαζάκια η ερείπια. Θυμηθείτε την σχολή Μυλοποτάμου, ένα διαμάντι που κινδυνεύει να γίνει φάμπρικα. Εμείς οι ενήλικες έχουμε αυτό το χρέος σ’αυτούς που τα έχτισαν και στους εαυτούς μας. Και να μην ρίχνουμε το μπαλάκι στις πλάτες των παιδιών και στις ανάγκες τους για σωστή εκπαίδευση.